Data Protection Commissioner

Cás-Staidéir

Cás-staidéar 1: Sáraíonn FSS an Iarthair agus máinlia oftalmach comhairleach na hAchtanna

Cás-staidéar 2: Seoltaí rphoist nochta ag institiúid airgeadais

Cás-staidéar 3: Bunaíonn feachtas margaíochta seoltaí suíomh gréasáin pearsantaithe agus sáraítear na hAchtanna

Cás-staidéar 4: Interactive Voice Technologies agus teachtaireachtaí téacs gan iarraidh

Cás-staidéar 5: Gearán gan bhunús faoi theachtaireachtaí téacs margaíochta gan iarraidh

Cás-staidéar 6: Total Fitness Ireland agus cumhachtaí dlíthiúla úsáidte chun comhlíonadh a chinntiú le hiarratas rochtana

Cás-staidéar 7: Glac-Le teachtaireachtaí téacs seirbhíse síntiúis faighte tar éis imscrúdaithe

Cás-staidéar 8: BuyAsYouFly agus easpa measa ar rogha an diúltaithe ó mhargaíocht díreach i bhfoirm rphoist

Cás-staidéar 9: Iarratas rochtana agus éileamh rathúil na pribhléide dlíthiúil ag Rialaitheoir Sonraí

Cás-staidéar 10: Déanann fostóir iarracht CCTV a úsáid chun críche araíonachta

Cás-staidéar 11: Glaonna gutháin margaíochta chuig uimhreamha ar Chlár Rogha an Diúltaithe de chuid an NDD

Cás-staidéar 12: Comhair chreidmheasa ag tarchur sonraí pearsanta trí r-phoist neamhurraithe

Cás-staidéar 13: Coinneáil na sonraí pearsanta a chuirtear ar fáil ar líne

Cás-staidéar 14: Sáraíonn comhar creidmheasa roinnt rialacha trí theip ar thaifead um sheoladh baill a nuashonrú

Cás-staidéar 15: Tesco agus athdhíol ipod Apple le sonraí pearsanta custaiméara ann

Cás-staidéar 16: Teip chun teastas leighis bhaill foirne a chosaint i gceart

Cás-staidéar 17: Iarrtar ar chuideachta deartha gréasáin bunachar sonraí margaíochta a scriosadh

Cás-staidéar 18: Seirbheáiltear toghairm shibhialta ar an duine mícheart

Cás-staidéar 19: Nochtar sonraí pearsanta i litir

Cás-staidéar 20: Dell agus facsanna dianseasmhacha margaíochta gan iarraidh

Cás-staidéar 21: Diúltaítear go mícheart do rochtain ar thuairisc i leith tionóisce


Cás-staidéar 1: Sáraíonn FSS an Iarthair agus máinlia oftalmach comhairleach na hAchtanna

Fuarthas gearán ó ábhar sonraí faoi nochtadh líomhanta d'fhaisnéis phearsanta a bhain lena riocht sláinte, curtha i leith rialaitheoir sonraí.  Bhí baint ag an ábhar sonraí le caingean árachais le tríú páirtí maidir le gortú súl.  D'iarr cuideachta árachais an tríú páirtí ar an ábhar sonraí freastal ar mháinlia oftalmach comhairleach chun críche measúnachta i gclinic príobháideach an chomhairligh i Luimneach.  Bhí an comhairleach i gceist ag obair mar mháinlia oftalmach comhairleach in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair i Luimneach freisin.  Roimhe sin d'fhreastail an t-ábhar sonraí ar mháinlia oftalmach comhairleach eile in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair mar othar poiblí i ndáil leis an ngortú súl.

Bhain dhá ghné ar leith leis an ngearán áirithe seo.  Ba é an chéad ghné den ghearán ná gur thug Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair cairt ospidéil an ábhair sonraí don mháinlia oftalmach comhairleach a bhí ag feidhmiú thar ceann na cuideachta árachais ina chleachtas príobháideach.  Líomhnaíodh gur tharla sé seo gan toiliú an ábhair sonraí.  Bhain an dara gné den ghearán le haimsiú líomhanta leatromach chairt ospidéil an ábhair sonraí – aimsiú an mháinlia oftalmaigh chomhairligh.
 
An chéad phointe a rinneadh maidir leis an gcás seo ná gurb ionann na sonraí pearsanta a bhí i gceist, taifid sláinte an ábhair sonraí, agus 'sonraí íogaire pearsanta' mar a shonraítear sna hAchtanna.  An phríomh-shaincheist atá le breathnú sa chás seo, i dtaobh cosanta sonraí de, ná cibé ar chomhlíon FSS an Iarthair, Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair go hiomlán lena oibleagáidí faoi na hAchtanna.

Baineann Alt 2 den Acht le bailiú, próiseáil, coimeád, úsáid agus nochtadh sonraí pearsanta.  Bhí mé sásta nár ardaíodh saincheisteanna cosanta sonraí ar bith maidir le halt 2(1)(a),(b), (c)(i), (c)(iii) nó (c)(iv) de na hAchtanna i ndáil le bailiú, próiseáil, coimeád agus úsáid sonraí íogaire pearsanta Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair.  Bhí sé riachtanach, áfach, nochtadh chairt leighis an ábhair sonraí don mháinlia oftalmach comhairleach a mheas i gcomhthéacs alt 2(1)(c)(ii) den Acht.  Forálann an t-alt seo nár cheart sonraí pearsanta a phróiseáil ar bhealach a bheidh ar neamhréir leis an gcríoch ar bailíodh é.  Ba léir ón imscrúdú a rinne m'Oifigse go ndearna rúnaí an mháinlia oftalmaigh chomhairligh ag a chlinic príobháideach teagmháil lena rúnaí in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair chun taifid sláinte an ábhair sonraí a bhailiú, na taifid úd a bhaint lena riocht súl.  I ndiaidh na teagmhála seo, d'aimsigh an rúnaí atá ag obair san ospidéal an taifead sláinte agus cuireadh an taifead ar fáil do chlinic príobháideach an mháinlia chomhairligh.

Le linn an tsaincheist seo a mheas bunaithe ar chosaint sonraí, ní mór idirdhealú soiléir a dhéanamh idir obair an mháinlia chomhairligh do FSS an Iarthair, Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair mar fhostaí de chuid an ospidéil sin agus an obair phríobháideach a rinne sé thar ceann cuideachta árachais.  Níl amhras ar bith go raibh nochtadh na dtaifead ó rialaitheoir sonraí amháin (FSS an Iarthair, Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair) chuig rialaitheoir sonraí eile (clinic príobháideach an mháinlia chomhairligh) i gceist nuair a nocht an t-ospidéal taifid sláinte an ábhair sonraí le clinic príobháideach an mháinlia chomhairligh.  Ní fhéadfaí breathnú air seo mar chomhroinnt faisnéise laistigh de rialaitheoir sonraí singil mar gur lorg an máinlia comhairleach taifead sláinte an ábhair sonraí ón ospidéal ina cháil mar rialaitheoir sonraí ar leith.   Sa chás seo ní raibh sé ag gníomhú ina cháil mar fhostaí de chuid FSS.

Tiomsaíodh an taifead sláinte in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair maidir leis an ábhar sonraí le linn dó a bheith ag fáil cóireála do riocht súl.  Cuspóir sonrach, soiléir agus dlisteanach a bhí ann.  Ní mór go mbeadh úsáid bhreise nó nochtadh breise an taifid sláinte úd riachtanach chun na críche sin nó ar comhréir leis an gcríoch lenar bhailigh agus lenar choimeád an t-ospidéal na sonraí.  Rialaitheoir sonraí ar leith ba ea an máinlia comhairleach a lorg na sonraí seo chun críche measúnacht a dhéanamh ar riocht súl an ábhair sonraí thar ceann cuideachta árachais agus í mar aidhm chun próiseáil éilimh árachais a éascú.  Ba ionann próiseáil éilimh árachais a bhain le gortú súl an ábhair sonraí agus cuspóir iomlán difriúil le cóireáil riocht súl an ábhair sonraí ag Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair.

Chomh maith leis sin, bhí oibleagáid ann na coinníollacha a leagadh amach in Alt 2A de na hAchtanna a chomhlíonadh.  Áiríodh i measc na gcoinníollacha sin toiliú an ábhair sonraí nó dearbhú go raibh próiseáil na sonraí riachtanach do cheann do na cúiseanna seo a leanas:

· comhlíonadh conartha inar páirtí é an t-ábhar sonraí;
· d'fhonn céimeanna a ghlacadh ar iarratas an ábhair sonraí a bheith páirteach i gconradh;
· comhlíonadh le hoibleagáid dhlíthiúil, seachas oibleagáid atá forchurtha ag conradh;
· cosc a chur ar ghortú nó ar dhamáiste ar bith eile do shláinte an ábhair sonraí;
· cailleadh nó damáiste tromaí do mhaoin an ábhair sonraí;
· staid phráinne an ábhair sonraí a chosaint sa chás gur dócha gurb ionann é toiliú an ábhair sonraí a lorg agus damáiste a dhéanamh do na staideanna sin;
· riaradh an cheartais;
· feidhm tugtha do dhuine le nó faoi achtachán a chomhlíonadh;
· feidhm Rialtais nó Aire Rialtais a chomhlíonadh;
· feidhmiú feidhm ar bith eile ar de chineál poiblí é ar mhaithe le leas an phobail; nó
· chun críche leasanna dlisteanacha déanta ag rialaitheoir sonraí seachas sa chás nach bhfuil an phróiseáil á déanamh amhlaidh i gcás ar bith trí chlaontacht do chearta bunúsacha agus do shaoirse bhunúsach nó leasanna dlisteanacha an ábhair sonraí. 

Sa chás seo, níor thug an t-ábhar sonraí a thoiliú d'Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair a shonraí pearsanta a bhain le nochtadh a thaifead sláinte don mháinlia comhairleach a phróiseáil.  Gan toiliú, ní mór go mbeadh an rialaitheoir sonraí in ann ceann amháin, ar a laghad, den 11 coinníoll atá leagtha amach thuas a chomhlíonadh.  Sa chás seo, níor chomhlíon an t-ospidéal aon cheann de na coinníollacha sin. 

D'fhonn sonraí íogaire pearsanta a phróiseáil, le cois cloí le hAlt 2 agus 2A de na hAchtanna, ní mór ceann amháin, ar a laghad, de na coinníollacha speisialta breise atá leagtha amach in Alt 2B(1) de na hAchtanna a shásamh:
- ní mór don ábhar sonraí toiliú follasach a thabhairt don phróiseáil nó
- ní mór go mbeadh an phróiseáil riachtanach do cheann amháin do na cúiseanna seo a leanas:
· chun críche aon cheart nó aon oibleagáid a fheidhmiú nó a chomhlíonadh, ceart nó oibleagáid atá bronnta nó forchurtha le dlí ar an rialaitheoir sonraí i ndáil le fostaíocht;
· cosc a chur ar ghortú nó ar dhamáiste eile do shláinte an ábhair sonraí nó duine éigin eile, nó caillteanas tromaí i ndáil le, nó damáiste, do mhaoin nó eile ar mhaithe le staid phráinne an ábhair sonraí nó duine éigin eile a chosaint i gcás nach féidir toiliú a thabhairt nó nach féidir leis an rialaitheoir sonraí a bheith ag súil le réasún a leithéid de thoiliú a fháil;
· gurb eagraíocht sheachbhrabúsach a dhéanann a leithéid dá gcomhaltaí nó do dhaoine eile a dhéanann teagmháil rialta leis an eagraíocht;
· cuireadh an fhaisnéis atá á próiseáil ar fáil don phobal mar thoradh ar céimeanna a ghlac an t-ábhar sonraí;
· riaradh an cheartais;
· feidhm tugtha do dhuine le nó faoi achtachán a chomhlíonadh;
· feidhm Rialtais nó Aire Rialtais a chomhlíonadh;
· chun comhairle dlí a fháil, nó i ndáil le himeachtaí dlí, nó chun críche cearta dlí a bhunú, a fheidhmiú, a chleachtadh nó a chosaint;
· chun críche leighis;
· chun críche páirtithe polaitíochta nó iarrthóirí lena dtoghadh i dtoghchán;
· íocaíocht nó dliteanas cánach a mheas; nó
· i ndáil le riaradh Scéim Leasa Shóisialaigh. 

Mar a luadh roimhe seo, ní bhfuair an rialaitheoir sonraí toiliú an ábhair sonraí, toiliú follasach ná eile, chun a shonraí pearsanta a phróiseáil lena n-áirítear na sonraí a nocht Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair don mháinlia comhairleach.   Tá 12 coinníoll leagtha amach thuas, agus ní mór don rialaitheoir sonraí coinníoll amháin, ar a laghad, a chomhlíonadh in éagmais toiliú follasach sular féidir sonraí íogaire pearsanta a phróiseáil.  Sa chás seo, níor chomhlíon Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair ceann ar bith de na coinníollacha seo.

Ba é an tuairim a bhí agam ná gur sháraigh FSS an Iarthair, Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair Alt 2(1)(c)(ii), Alt 2A(1) agus Alt 2B(1)(b) de na hAchtanna trí shonraí íogaire pearsanta an ábhair sonraí a phróiseáil ar shlí nach raibh i gcomhréir leis an gcríoch lenar lorgaíodh na sonraí.  Rinneadh an phróiseáil seo nuair a nocht rúnaí an mháinlia chomhairligh in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair comhad leighis an ábhair sonraí don rúnaí ina chleachtas príobháideach.  Mar fhreagairt ar an teagmhas seo, chuir FSS an Iarthair rialuithe feabhsaithe i bhfeidhm lena chinntiú go bhfuil iarratais ar rochtain ar chomhaid ospidéil bailí agus ag teacht leis an gcuspóir lena bhfuil na sonraí sláinte á gcoimeád.  Fáiltím roimh an gcinneadh seo.

Ina theannta sin, mheas mé gur sháraigh an máinlia comhairleach riachtanais na nAchtanna trí an gcomhad a cruthaíodh in Ospidéal Réigiúnach an Mheán-Iarthair a fháil agus a úsáid.

I bhfianaise an chinnidh a rinne mé roimhe seo a d'aimsigh gur sháraigh FSS an Iarthair cuid de rialacháin na nAchtanna, ba léir gur aimsigh an máinlia comhairleach comhad ospidéil an ábhair sonraí go leatromach.  Ina theannta sin, áfach, aimsíodh gur go neamhdheonach agus de mheon macánta a rinneadh é seo.

Glacaim leis go mbíonn trasnáil áirithe i gceist i réimsí áirithe den earnáil sláinte go háirithe idir an chóireáil a sholáthraítear tríd an gcóras poiblí agus idir an chóireáil a sholáthraítear tríd an gcóras príobháideach (go háirithe anseo in Éirinn bunaithe ar an scoilt idir an earnáil phoiblí/phríobháideach).  Uaireanta eascraíonn castacht áirithe uaidh seo i dtéarmaí freagrachtaí cosanta sonraí ó tharla faisnéis faoi othair a bheith in úsáid sa chóras poiblí agus sa chóras príobháideach araon.  Mar sin féin, ní eascraíonn a leithéid de chastacht i ndáil le haistriú sonraí pearsanta nach mbaineann le cóireáil othair (sa chás seo is thar ceann cuideachta árachais a bhí na sonraí pearsanta á n-aistriú).  Tá freagrachtaí tromaí ar eagraíochtaí atá i seilbh sonraí pearsanta, go háirithe sonraí íogaire pearsanta cosúil le faisnéis sláinte, faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí.  Is ionann na freagrachtaí seo agus an mhuinín a léirítear i rialaitheoir sonraí nuair a thugtar sonraí pearsanta dóibh. 
 

Cás-staidéar 2: Seoltaí rphoist nochta ag institiúid airgeadais

I mí Aibreán 2008, fuarthas gearán ó ábhar sonraí a raibh a seoladh rphoist nochta ag institiúid airgeadais.  Tharla an nochtadh nuair a d'eisigh an institiúid airgeadais rphost chuig 114 duine leis na seoltaí rphoist uile le feiceáil ag gach faighteoir.

Ba é cúlra na heachtra seo go bhfuair an t-ábhar sonraí roinnt mhaith rphost fioscaireachta.  Tar éis dó breathnú ar shuíomh gréasáin na hinstitiúide airgeadais i gceist, thuairiscigh sé an méid a tharla trí úsáid a bhaint as an seoladh rphoist a sholáthair an institiúid airgeadais chuige sin.  Go ginearálta, tugtar le fios i rphoist fioscaireachta a bhaineann le seirbhísí baincéireachta gur banc a d'eisigh iad.  Is iondúil go lorgaíonn a leithéid de rphoist go logálann an faighteoir isteach ar an tseirbhís bhaincéireachta ar líne chun a sonraí slándála a dhearbhú trí chliceáil ar an nasc sa rphost.  Má chliceálann duine ar an nasc sin téann sé chomh fada le suíomh bréagach a bhreathnaíonn cosúil le seirbhís ar líne an bhainc.  Is í atá mar aidhm ag an té atá i mbun calaoise ná sonraí rúnda fhaighteoir an rphoist bhréagaigh a fháil trí shuíomh bréagach.

D'ardaigh m'Oifigse an cheist maidir le nochtadh sheoladh ríomhphoist an ábhair sonraí leis an institiúid airgeadais.   Mhínigh an institiúid airgeadais nuair a fhaigheann foireann na hinstitiúide a dhéileálann le fioscaireacht eolas faoina leithéid go seoltar freagra caighdeánach ag insint don úsáideoir gur cheart a bheith fíorchúramach nuair a bhíonn faisnéis á soláthar.  Mar sin féin, i ndeireadh seachtaine áirithe i mí Aibreán 2008, seoladh roinnt rphost nach raibh súil leo chuig an seoladh rphoist tuairiscithe fioscaireachta.  D'fhonn gach rphost a fhreagairt, rinneadh cinneadh gnó freagairt shingil a sheoladh chuig gach custaiméir trí úsáid a bhaint as an rogha "bcc" (cóip cheilte) sa rhost, rogha a chinnteodh go mbeadh seoltaí rphoist na bhfaighteoirí ar fad ceilte. Theip ar an mbulc-rphost seo mar go raibh sé rómhór.  D'fhonn rphoist a dhéanamh níos oiriúnaí don bhosca rphoist, roinneadh an liosta úsáideoirí ionas go bhféadfaí rphoist amach a roinnt i ngrúpaí éagsúla.  Mar gheall ar earráid láimhe, seoladh ceann de na rphoist go 114 duine trí úsáid a bhaint as rogha "cc" seachas rogha "bcc".  Chiallaigh sé seo go raibh an 114 seoladh rphoist le feiceáil ag gach faighteoir rphoist.

Ina dhiaidh sin, sheol an institiúid airgeadais rphost chuig na húsáideoirí i gceist chun an eachtra a mhíniú agus leithscéal a ghabháil as an earráid.  Táim sásta gur ghníomhaigh an institiúid airgeadais láithreach bonn lena chur in iúl do na páirtithe i gceist go raibh a seoltaí rphoist nochta.  Cúis aiféala é, áfach, gur tharla an nochtadh de bhrí gur bunaíodh córas fógartha rphoist le fioscaireacht a chosc.

Ba cheart do na rialaitheoirí sonraí ar fad suntas a thabhairt don eachtra seo agus iarracht a dhéanamh a chinntiú nach nochtar seoltaí rphoist gan chuimhneamh.  Nuair a bhíonn rphoist á seoladh chuig roinnt daoine ba cheart úsáid a bhaint as an gcóip cheilte ('bcc') nuair is gá.  Tá dualgas ar rialaitheoirí sonraí aird a gcuid fostaithe a dhíriú ar an saincheist seo agus leibhéal feabhsaithe cúraim agus freagrachta a chothú i ndáil le cosaint sonraí pearsanta i bhfoirm seoltaí ríomhphoist.  Tá trua áirithe agam, áfach, do rialaitheoirí sonraí nuair a tharlaíonn earráidí dá leithéid seo.
 

Cás-staidéar 3: Bunaíonn feachtas margaíochta seoltaí suíomh gréasáin pearsantaithe agus sáraítear na hAchtanna

I rith samhradh na bliana 2008 fuair mé trí ghearán ó ábhair sonraí maidir le feachtas margaíochta cártaí poist a sheol 123.ie ar mhaithe le poiblíocht a dhéanamh ar tháirge árachais tí.  Ní raibh baint ar bith ag na gearánaigh le 123.ie roimhe sin agus cúis iontais dóibh cárta poist margaíochta lena seoladh pearsanta air a fháil ón bhfoinse seo.  Gné neamhghnách den fheachtas margaíochta seo ba ea gur cruthaíodh URL pearsantaithe (seoltaí suímh ghréasáin).  San áireamh ar gach cárta poist bhí URL pearsantaithe in ainm an fhaighteora.   Nuair a logáil na faighteoirí isteach ar an suíomh gréasáin phearsantaithe fiafraíodh dóibh sonraí a seoltaí rphoist agus a n-uimhreacha teileafóin a chur in iúl.

Ábhar imní maidir le cosaint sonraí ba ea URL a bhunú trí úsáid a bhaint as ainmneacha daoine gan toiliú na ndaoine sin a fháil.  Lena chois sin, ní raibh fianaise ar bith ann go ndearna 123.ie aon iarracht comhlíonadh leis na riachtanais 'próiseála cothroma' a leagtar amach in alt 2D de na hAchtanna um Chosaint Sonraí.  Chuige sin, chuir m'Oifigse in iúl do 123.ie gur sárú ar na hAchtanna ba ea seoltaí pearsantaithe suímh ghréasáin (nó URL) a bhunú ar an tslí seo.  Nochtadh d'fhaisnéis phearsanta ba ea an URL a phriontáil ar chárta poist agus é a dháileadh tríd an gcóras poist mar aon le sárú breise fós ar na hAchtanna.  Ina theannta sin, theip ar bhailiú seoltaí ríomhphoist agus uimhreacha teileafóin nuair a logáil an faighteoir isteach ar an URL riachtanais próiseála cothroma a chomhlíonadh mar nár tugadh faisnéis ar bith do na daoine seo faoi na cúiseanna a bhí leis an bhfaisnéis seo a bhailiú.

Nuair a rinneadh na gearáin le m'Oifigse rinne mé teagmháil le 123.ie láithreach bonn agus d'iarr mé orthu na URL pearsantaithe ábhartha a dhíchumasú.  Chomhoibrigh 123.ie le m'Oifig ina leith seo agus chuir an chuideachta ina iúl dom gan mhoill go raibh an URL a bhain le gach gearánach díchumasaithe.

Ar iarratas ó m'Oifig, dhearbhaigh 123.ie an méid seo a leanas:
· nach dtabharfaí faoina leithéid d'fheachtas arís;
· nár úsáideadh agus nach mbeadh úsáid á bhaint as aon fhaisnéis a fuarthas ó chustaiméirí poitéinsiúla mar thoradh ar an bhfeachtas; agus
· go raibh gach URL a d'áirigh ainmneacha aonair agus a bhain leis an bhfeachtas seo díchumasaithe. 

Sular cuireadh na gearáin aonair dá dtagraítear thuas faoi bhráid m'Oifige, chuir 123.ie in iúl do m'Oifig gur earráid a bhí ann díriú ar dhaoine óga san fheachtas cártaí poist.  Chuir 123.ie in iúl dúinn gur oibrigh siad le gníomhaireacht chruthaitheach (New Oceans) agus gníomhaireacht sonraí (Data Ireland) ar an bhfeachtas cártaí poist.  Fochuideachta de An Post é Data Ireland.  Tháinig sé chun solais ina dhiaidh sin gur tógadh ainmneacha agus seoltaí na ndaoine óga ar díríodh orthu san fheachtas cártaí poist ó chomhad Movers de chuid An Post.  Tá m'Oifig i dteagmháil ar bhonn rialta leis An Post maidir leis an saincheist seo lena chinntiú nach dtarlaíonn sárú ar bith eile de na hAchtanna i ndáil le húsáid bunachar sonraí de chuid An Post agus go háirithe i ndáil leis na bunachair sonraí sin ina bhfuil sonraí na ndaoine óga.  Measann m'Oifig gur sárú tromaí ar na hAchtanna um Chosaint Sonraí é úsáid mhíchuí a bhaint as sonraí pearsanta daoine óga.


Cás-staidéar 4: Interactive Voice Technologies agus teachtaireachtaí téacs gan iarraidh

Sa dara leath de 2006 chuir soláthraí seirbhíse fóin póca in iúl dom go raibh roinnt teachtaireachtaí téacs ardráta gan iarraidh faighte ag beirt dá chustaiméirí - teachtaireachtaí téacs a bhain le seirbhísí síntiúis d'ábhar dhaoine fásta.  Ba é Interactive Voice Technologies (IVT) a sheol na teachtaireachtaí agus duine óg ba ea duine de na faighteoirí.  Dhiúltaigh an dá fhaighteoir gur custaiméirí reatha nó seanchustaiméirí IVT iad agus dhearbhaigh siad nár thoiligh siad aon cheann de na teachtaireachtaí a fháil.  

Nuair a scrúdaigh m'Oifig an tsaincheist seo, aimsíodh go raibh uimhreacha na dteileafón póca athchúrsáilte (is é seo an téarma a úsáidtear le cur síos a dhéanamh ar athúsáid uimhir fhóin póca nár úsáideadh le tréimhse ama, bliain go hiondúil).  Tugadh na huimhreacha athchúrsáilte do na húsáideoirí nua nuair a d'oscail siad a gcuntais nua fóin póca.  Ba iad na húsáideoirí nua a fuair na teachtaireachtaí téacs gan iarraidh.  Chuir IVT in iúl dúinn go raibh an dá uimhir theileafóin sin sa bhunachar sonraí ó tharla gur chláraigh seanúinéirí (roimh athchúrsáil) na fóin don tseirbhís.  Mar gheall ar earráid theicniúil níor aithin an córas gur uimhreacha athchúrsáilte a bhí iontu, rud a chiallaigh go raibh na húinéirí nua agus na seanúinéirí ag fáil ábhair gan iarraidh nuair a bhí na huimhreacha athghníomhachtaithe.

Chuir m'Oifig an imní a bhí orm in iúl do IVT nach raibh na córais feiliúnach chun cosc a chur ar ábhar daoine fásta a sheoladh trí thimpiste chuig uimhir athchúrsáilte.  Ina theannta sin, ó tharla nach bhféadfadh ceachtar faighteoir toiliú go dlisteanach teachtaireachtaí téacs a fháil, mheas mé gur teachtaireachtaí téacs gan iarraidh a bhí iontu chun críche margaíochta dírí agus gur sárú díreach de Rialachán 13 d'Ionstraim Reachtúil 535 de 2003 a bhí ann.  Chuir IVT in iúl nach raibh sé beartaithe aige teachtaireachtaí a sheoladh chuig na húsáideoirí nua mar bunaithe ar na córais a bhí i bhfeidhm aige, is ag soláthar seirbhíse do na seanchustaiméirí a bhí sé.

Chomhairligh m'Oifig do IVT, an rialaitheoir sonraí, gur cheart dó gníomhú láithreach bonn le gach rud a chur ina cheart agus mé a shásamh go raibh sé ag glacadh go han-dáiríre lena fhreagrachtaí cosanta sonraí.  Mhol mé do IVT smaoineamh ar an saincheist seo a shocrú trí réiteach síochánta.  Réiteach oiriúnach a bhí ann do chuideachta a chomhlíonann leis na riachtanais cosanta sonraí i ngach réimse eile.  Chomhaontaigh an chuideachta, i ndiaidh na saincheiste a mheas, na táillí a thabhaigh an bheirt i ndáil leis na teachtaireachtaí téacs ardráta a aisíoc agus leithscéalta scríofa a thabhairt don bheirt a bhí i gceist.  Mar chomhartha dea-mhéine, chomhaontaigh IVT dhá mheaisín scagdhealaithe duáin a cheannach d'Ospidéal na Leanaí, Sráid an Teampaill, meaisíní a chosain breis is €27,000.

Bunaithe ar na saincheisteanna a bhain le teachtaireachtaí ina raibh ábhar do dhaoine fásta á sheoladh chuig uimhreacha fóin póca athchúrsáilte (uimhir fóin dhuine óg san áireamh) chuireamar na saincheisteanna seo faoi bhráid an Rialaitheora Cumarsáide (ComReg) lena scrúdú.  Chuir ComReg in iúl dom ina dhiaidh sin gur chinn sé an tréimhse coraintín a mhéadú ó sé mhí go dtí dhá mhí dhéag.  Chomh maith leis sin, chinn ComReg iarraidh ar oibreoirí líonra fóin póca a chur in iúl do sholáthróirí seirbhíse a bhí ag úsáid a gcuid líonraí nuair a chuirfear uimhir fóin i gcoraintín.

Léiríonn an cás seo go mbaineann ardriosca le teachtaireachtaí margaíochta nó seirbhísí ardráta a sheoladh chuig uimhreacha fóin póca athchúrsáilte.  Níl sé sásúil nach ndearnadh gach iarracht a chinntiú nach raibh ábhar do dhaoine fásta á sheoladh chuig fón póca dhuine óg.  Ba cheart dóibh siúd a bhfuil baint acu le seoladh agus cur chun cinn na n-ábhar do dhaoine fásta aird a thabhairt ar an gcás seo agus a chinntiú go ndéantar gach iarracht comhlíonadh leis na rialacháin, ní hamháin na hoibleagáidí cosanta sonraí, ach na hoibleagáidí atá orthu faoi reachtaíocht eile freisin.  Ar an iomlán, fáiltím roimh an gcur chuige seo agus roimh an réiteach síochánta.  Léargas maith é ar chomh dáiríre is a mheas IVT an tsaincheist seo a bheith.
 

Cás-staidéar 5: Gearán gan bhunús faoi theachtaireachtaí téacs margaíochta gan iarraidh

Fuair m'Oifig gearán ó ábhar sonraí faoi theachtaireachtaí téacs a seoladh chuig a móideim leathanbhanda soghluaiste.  Ní raibh an t-ábhar sonraí ar an eolas faoi na teachtaireachtaí téacs go dtí go bhfuair sí a bille leathanbhanda soghluaiste.  Thar tréimhse dhá mhí bhí bille ar fiú na céadta euro é do theachtaireachtaí téacs ardráta aici.

Scrúdaigh m'Oifig an gearán bunaithe ar líomhain an ábhair sonraí gur teachtaireachtaí téacs gan iarraidh a bhí iontu.  Le linn imscrúdaithe an ghearáin, d'aimsigh m'Oifig gur léir ó bhille leathanbhanda an ábhair sonraí gur ghearr ceithre rialaitheoir sonraí táillí uirthi do theachtaireachtaí téacs ardráta.  Aimsíodh ansin le soláthróir líonra soghluaiste an ábhair sonraí go raibh an móideim leathanbhanda a bhí aici feiliúnach chun teachtaireachtaí téacs a sheoladh agus a ghlacadh.  Dearbhaíodh go raibh sé seo indéanta go teicniúil agus go bhfuil cártaí SIM ag móideimí leathanbhanda soghluaiste a bhfuil uimhreacha teileafóin póca luaite leo.

Ansin rinne m'Oifig teagmháil leis na rialaitheoirí sonraí i gceist le fáil amach cár aimsigh siad uimhir fóin an ábhair sonraí agus an raibh an toiliú cuí faighte chun teachtaireachtaí téacs a sheoladh chuici.  D'fhreagair na rialaitheoirí sonraí go pras agus sholáthair siad sonraí iomlána na dteachtaireachtaí a seoladh agus a fuarthas ó uimhir theileafóin an ábhair sonraí.  Ba léir ó na freagraí seo gur bunaithe ar uimhir fóin an ábhair sonraí a bhí an chumarsáid a rinneadh.  Ansin rinne m'Oifig comparáid idir na sonraí seo agus bille leathanbhanda an ábhair sonraí a dhearbhaigh na himeachtaí a bhí sonraithe ag an rialaitheoir sonraí.  I ndiaidh mionscrúdú a dhéanamh ar an gcás agus ar an ábhar a chuir na ceithre rialaitheoir sonraí ar fáil, bhí mé sásta nach teachtaireachtaí téacs gan iarraidh a bhí iontu agus nach raibh IR 535 de 2003 sáraithe ar shlí ar bith.  Ba léir ansin go raibh ball de theaghlach an ábhair sonraí cláraithe do na seirbhísí ábhartha trí úsáid a bhaint as móideim leathanbhanda soghluaiste an ábhair sonraí i ngan fhios di.  Ní raibh an locht ar na rialaitheoirí sonraí sa chás seo.

Tarlaíonn a leithéid seo sách minic le gearáin a chuirtear faoi bhráid m'Oifige maidir le seirbhísí fóin.  Minic go leor bíonn ball eile de theaghlach an ghearánaigh, cosúil le leanbh nó céile, i ndiaidh fón póca an ghearánaigh a úsáid i ngan fhios dóibh chun clárú do sheirbhísí éagsúla.
 

Cás-staidéar 6: Total Fitness Ireland agus cumhachtaí dlíthiúla úsáidte chun comhlíonadh a chinntiú le hiarratas rochtana

I mí na Nollag 2007 fuarthas gearán ó ábhar sonraí maidir le diúltú Total Fitness Ireland chun comhlíonadh le hiarratas rochtana.  Lá amháin i ndiaidh an iarratais rochtana a dhéanamh, chuir Total Fitness Ireland in iúl don ábhar sonraí i bhfoirm rphoist nach raibh sé sásta rochtain a thabhairt dó ar thaifid bhallraíochta.  Níor éiligh sé, áfach, ceann ar bith de na díolúintí teoranta ar chearta rochtana faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí.  Sa chás go ndiúltaíonn rialaitheoir sonraí comhlíonadh le hiarratas rochtana ní mór dó a leithéid a chur in iúl don ábhar sonraí agus na cúiseanna atá leis an diúltú a mhíniú de réir na ndíolúintí sna hAchtanna.  Chomh maith leis sin, ní mór don rialaitheoir sonraí a chur in iúl don ábhar sonraí gur féidir gearán a dhéanamh leis an gCoimisinéir Cosanta Sonraí maidir leis an diúltú.

Chuir m'Oifig tús leis an ngearán a imscrúdú trí scríobh chuig Total Fitness Ireland.  Theip ar Total Fitness Ireland freagairt dár litreacha, rphoist agus glaonna gutháin.  Go bunúsach, theip ar Total Fitness Ireland comhoibriú le m'imscrúdú reachtúil.  Dá bhrí sin, sheirbheáil mé Fógra Forfheidhmithe ar Total Fitness Ireland i mí an Mhárta 2008 de bhun Alt 10 de na hAchtanna.  Seirbheáladh an Fógra Forfheidhmithe ar an mbonn gur chreid mé nár chomhlíon Total Fitness Ireland leis an iarratas rochtana agus dá bhrí sin gur sháraigh sé Alt 4 (1) de na hAchtanna.  Fógra dlí atá san Fhógra Forfheidhmithe nach mór comhlíonadh leis laistigh de 21 lá nó achomharc a chur chuig an gCúirt Chuarda.  Is cion é teip ar chomhlíonadh le fógra forfheidhmithe, cion atá dlite ar chion achomair i gCúirt Dúiche a bhféadfadh fíneáil €3,000 a bheith i gceist leis.  Bhí dualgas ar Total Fitness Ireland comhlíonadh le téarma an Fhógra Forfheidhmithe trí chóip de na sonraí pearsanta a thabhairt don ábhar sonraí, faoi réir díolúintí ar bith a d'fhéadfaí a éileamh go dlisteanach faoi na hAchtanna.

D'fhreagair Total Fitness Ireland don Fhógra Forfheidhmithe trí chur in iúl do m'Oifig nár bhain na comhaid taifid a bhí aige maidir leis an ábhar sonraí ach le ballraíocht club sláinte.  Tugadh cóipeanna de na taifid seo ar dháta tosaigh na ballraíochta agus nuair a rinneadh an bhallraíocht a athnuachan.  Mar fhreagra, chuir m'Oifig in iúl do Total Fitness Ireland go raibh a fhios againne, bunaithe ar an eolas a bhí faighte againn ón ábhar sonraí, go raibh eolas eile aige maidir leis an ábhar sonraí bunaithe ar a dúirt an t-ábhar sonraí agus ar na gearáin a rinne sé.  Chomh maith leis sin, chuir m'Oifig in iúl do Total Fitness Ireland nach raibh an tsaincheist maidir le cóipeanna dá thaifid bhallraíochta club sláinte i seilbh an ábhair sonraí cheana féin ábhartha i gcomhthéacs comhlíonadh leis an iarratas rochtana.  Shoiléiríomar go raibh cóipeanna tugtha dhó mar fhreagairt ar an iarratas rochtana.

Ina dhiaidh sin, fuair m'Oifig litir ó Total Fitness Ireland maidir leis an bhFógra Forfheidhmithe.  Sa litir seo, thug Total Fitness Ireland dúshlán an ráitis san Fhógra Forfheidhmithe gur sháraigh sé Alt 4(1) de na hAchtanna um Chosaint Sonraí.  I measc rudaí eile, chuir Total Fitness Ireland in iúl nach raibh iarratas rochtana bailí faighte ón ábhar sonraí mar gur éiligh sé go ndearna an t-ábhar sonraí an gearán ó bhéal agus ní i scríbhinn mar atá sonraithe sna hAchtanna.  Chomh maith leis sin, d'éiligh Total Fitness Ireland gur tugadh cóip de chomhad an ábhair sonraí dó mar fhreagairt ar an iarratas ó bhéal.  San áireamh sa chomhad bhí cóip de chomhaontú an ábhair sonraí le Total Fitness Ireland agus comhfhreagras a bhain leis an athnuachan ballraíochta.  Ba é seo na sonraí pearsanta ar fad a bhí ina seilbh maidir leis an ábhar sonraí.  Ar an mbonn seo, lorg Total Fitness Ireland go gcuirfí an Fógra Forfheidhmithe ar ceal.

Rinne m'Oifig teagmháil leis an ábhar sonraí a dhearbhaigh go raibh an t-iarratas rochtana déanta aige i bhfoirm scríbhinne agus seolta trí phost cláraithe chuig Total Fitness Ireland.  Chomh maith leis sin, fuair an t-ábhar sonraí cóip scanta dá iarratas rochtana ó Total Fitness Ireland i bhfoirm ceangaltáin leis an gcéad rphost a seoladh chuig an ábhar sonraí ag diúltú rochtana dó.  Dá dheasca seo, chuir m'Oifig in iúl do Total Fitness Ireland nach raibh mé sásta an Fógra Forfheidhmithe a chur ar ceal.

Mheas mé nach raibh sé seo sásúil.  Mhol mé do bheirt de m'oifigigh údaraithe, ag úsáid na gcumhachtaí atá acu faoi Alt 24 de na hAchtanna um Chosaint Sonraí, cuairt a thabhairt ar áitreabh Total Fitness Ireland i gCaisleán Cnucha.  Chomhoibrigh Total Fitness Ireland leis an gcuid seo den scrúdú.  Fuair m'oifigigh údaraithe cóip d'iarratas rochtana scríofa an ábhair sonraí mar aon le sonraí pearsanta a bhain leis an ábhar sonraí.  Níor cuireadh aon chuid de na sonraí seo ar fáil dhó.

Bunaithe ar an scrúdú a rinne mé, chuir m'Oifig in iúl d'aturnaetha Total Fitness Ireland go rabhamar sásta gur sháraigh a gcliant alt 4(1) agus 4(7) de na hAchtanna a bhain le hiarratas rochtana an ábhair sonraí.  Chomh maith leis sin bhí cion déanta ag a gcliant ó tharla gur theip air comhlíonadh leis an bhfógra Forfheidhmithe.  Tugann na hAchtanna údarás dom, in imthosca áirithe, iarracht a dhéanamh teacht ar réiteach síochánta ar ghearán.  Go gairid ina dhiaidh sin, d'éirigh liom teacht ar réiteach síochánta.  Thug Total Fitness Ireland cóipeanna de na sonraí pearsanta ar fad a bhí acu maidir leis an ábhar sonraí dó.  Ghlac an chuideachta leithscéal leis an ábhar sonraí mar nár éirigh leo na sonraí pearsanta a thabhairt don ábhar sonraí in am agus as an mhíchaoithiúlacht a bhain leis.  Mar chomhartha dea-mhéine, thug Total Fitness Ireland €300 do charthanas a roghnaigh an t-ábhar sonraí.

Táim sásta le toradh an ghearáin seo.  Níl sé inghlactha, áfach, go ndéanfadh rialaitheoir sonraí neamhaird do chomhfhreagras agus do ghlaonna gutháin ó m'Oifigse le linn dom imscrúdú a dhéanamh ar ghearán.  Ní úsáidim mo chumhachtaí dlíthiúla ach nuair a bhíonn gá leo, ach sa chás áirithe seo, mheas mé go raibh sé riachtanach dhá chumhacht dlíthiúil ar leith a úsáid mar iarracht seasamh le cearta an ábhair sonraí.  Dá ndéileálfadh an rialaitheoir sonraí leis an iarratas rochtana seo mar is ceart, d'fhéadfaí an tsaincheist a réiteach in achar gairid ama.  Le linn do m'oifigigh údaraithe imscrúdú a dhéanamh d'aimsigh siad go raibh na sonraí pearsanta ar fáil go héasca ar ríomhaire an rialaitheora sonraí.  D'fhéadfaí na sonraí a chóipeáil gan stró agus iad a réiteach don ábhar sonraí in imeacht uair an chloig.  Seachas sin, ar chúiseanna atá bunaithe, measaim, ar mhíshástacht maidir le gearán faoi sheirbhís do chustaiméirí, chinn an rialaitheoir sonraí diúltú don iarratas agus neamhaird a thabhairt ar an imscrúdú a bhí ar bun ag m'Oifigse.  Ní ghlacfaidh mé lena leithéid de dhearcadh ó rialaitheoir sonraí ar bith.  Is fíorannamh a bhíonn orm déileáil lena leithéid de dhearcadh.  Mar a thugann an cás seo le fios, áfach, ní bheidh drogall ar bith orm mo chumhachtaí dlíthiúla a úsáid más gá le linn dom déileáil le gearán bailí a thagann faoi bhráid m'Oifige.
 

Cás-staidéar 7: Glac-Le teachtaireachtaí téacs seirbhíse síntiúis faighte tar éis imscrúdaithe

In Aibreán 2008 fuair mé gearán ó ábhar sonraí go bhfuair agus gur gearradh costais uirthi i leith teachtaireachtaí téacs seirbhíse síntiúis.  Fuair an t-ábhar sonraí dhá theachtaireacht téacs ó chuideachta ar dhátaí difriúla go luath in Aibreán 2008.  Ina gearán chuig m'oifig, d'éiligh an t-ábhar sonraí nach raibh aon eolas aici i dtaobh glacadh leis na teachtaireachtaí téacs ón gcuideachta.

Faoi rialachán 13(1)(b) de IR 535 de 2003 tá cosc ar dhuine teachtaireachtaí téacs margaíochta díreacha a sheoladh chuig síntiúsóir mura ghlac an síntiúsóir le cumarsáidí dá leithéid a fháil.  Bunaithe ar líomhain an ghearánaigh, go raibh na teachtaireachtaí téacs gan iarraidh, chuir mé tús le hiniúchadh an ghearáin.

Le linn an imscrúdaithe, fuair m'Oifig amach go bhfuair an chuideachta uimhir fóin póca an ábhair shonraí nuair a cuireadh isteach í i gceann dá suímh ghréasáin chun eitiltí saora a bhuachaint.  Nuair a cuireadh an uimhir isteach ar an suíomh gréasáin, seoladh teachtaireacht téacs chuig uimhir an fóin póca le huimhir PIN san áireamh.  Cuireadh an uimhir PIN sin isteach sa suíomh gréasáin ansin chun an síntiús a dheimhniú.  Léirigh faisnéis a foilsíodh ar an suíomh gréasáin gur seirbhís síntiúis í an tseirbhís agus d'imlínigh sí costas agus minicíocht eilimint an síntiúis.  Tugadh treoracha soiléire chomh maith faoi conas díliostáil ón tseirbhís. 

Bhí mé sásta go raibh an chuideachta tar éis léiriú ar a suíomh gréasáin gur seirbhís síntiúis í an tseirbhís as a thabhófaí muirir.  Soláthraíodh dóthain faisnéise chuig m'Oifig, chun a dheimhniú go raibh an uimhir ghutháin tar éis glacadh leis na teachtaireachtaí téacs síntiúis.  Bhí mé sásta nach bhfuair an t-ábhar sonraí teachtaireachtaí téacs margaíochta gan iarraidh ach go bhfuair sí teachtaireachtaí téacs seirbhíse síntiúis go dleathach tar éis di glacadh le seirbhís ar shuíomh gréasáin.  Bhí mé sásta chomh maith go raibh nósanna cuí curtha i bhfeidhm ag an gcuideachta lena chinntiú go raibh uimhreacha a cuireadh isteach ar an suíomh gréasáin curtha isteach i gceart.  Ní ghlacaim le héilimh de chomhthoil bailí bunaithe go hiomlán ar uimhir a bhailiú tar éis í a chlóscríobh ar shuíomh gréasáin.  Ní comhthoil bailí é sin.  Sa chás seo, faigheann an duine aonair teachtaireacht téacs ina dhiaidh sin, caithfidh siad í a fhreagairt agus glacadh léi go gníomhach, agus déanann sé sin cinnte de bhailíocht an chomhthola.

Cuireann an cás-staidéar seo i gcuimhne go soiléir go bhfuil sé riachtanach d'ábhair shonraí aird níos mó a thabhairt ar fhaisnéis a chuirtear ar fáil dóibh maidir le cur isteach ar sheirbhísí, comórtais, s.rl. ar shuímh ghréasáin ach go háirithe.  Sa chás seo, sholáthair an rialaitheoir sonraí faisnéis chuimsitheach ar a shuíomh gréasáin maidir leis an tseirbhís a roghnaigh an t-ábhar sonraí chun cur isteach uirthi.  Fós féin, fuair an t-ábhar sonraí teachtaireachtaí téacs maidir leis an tseirbhís ar feadh cúpla lá ina dhiaidh sin, d'éiligh sí nach raibh aon eolas aici faoi ghlacadh leis an tseirbhís.  Mar gheall ar ár n-imscrúdú, ní raibh foras ar bith chun seasamh lena gearán in aghaidh an rialaitheora sonraí.


Cás-staidéar 8: BuyAsYouFly agus easpa measa ar rogha an diúltaithe ó mhargaíocht díreach i bhfoirm rphoist

Fuair mé gearán ó ábhar sonraí maidir le rphoist mhargaíochta díreacha a fuair sí ó BuyAsYouFly.com.  Sholáthair an gearánach m'Oifig le roinnt cóipeanna de rphoist a fuair sí ón gcuideachta chomh maith le cóipeanna dá hiarrachtaí díliostála.  Bhí sé soiléir ón gcéad imscrúdú den ábhar seo go raibh sí tar éis na treoracha díliostála a bhí sna rphoist a leanúint ach, in ainneoin sin, fuair sí níos mó rphoist nach raibh ag teastáil uaithi.  Bhí imní orm ach go háirithe i leith líon agus minicíocht na rphost a fuair sí tar éis a hiarrachtaí díliostála.  I ndiaidh an gearán a imscrúdú, bhí gach uma ar an scéal go raibh cionta á ndéanamh ag an gcuideachta, nuair nach raibh rogha an diúltaithe de chuid an ghearánaigh á dtaifeadadh agus trí leanúint ar aghaidh le rphoist mhargaíochta díreacha a sheoladh d'ainneoin fhorálacha I.R. 535 de 2003.

Chuir m'Oifig tús le himscrúdú ar an ábhar seo.  Rinneamar achainí ar BuyAsYouFly chun seoladh rphoist an ghearánaigh a scrios óna bhunachar sonraí margaíochta.  Lorgaíomar míniú chomh maith faoi cén fáth nár thug an chuideachta aon aird ar a cuid iarratas díliostála.

D'fhreagair BuyAsYouFly gur tharla earráid chórais tromchúiseach agus gur cailleadh sonraí dá bharr sin.  Dá bharr sin, lean an chuideachta ar aghaidh ag baint úsáide neamhdheonach as leagan níos sine dá bunachar sonraí.  Bhain an chuideachta seoladh rphoist an ghearánaigh óna bunachar sonraí agus chomhaontaigh siad chun rphoist amach a chur ar fionraí go dtí go mbeadh a liostaí díliostála ag teacht leis a bunachar sonraí go hiomlán.  Gabh sí leithscéal leis an ngearánach agus, mar chomhartha dea-mhéine, d'ofráil sí bronntanas €100 óna siopa ar-líne.  Ghlac an gearánach leis seo mar réiteach cairdiúil dá gearán.

Bhí mé sásta leis na bearta ceartaitheacha a thóg BuyAsYouFly chun an gearán a réiteach agus chun atarlú a chosc.  Leagann an cás seo béim ar na hoibleagáidí a chuirtear i bhfeidhm ar mhargóirí lena chinntiú go mbíonn meas acu ar roghanna an phobail i gcoitinne nach mian leo cumarsáidí margaíochta a fháil.  Tá sé seo níos tábhachtaí fiú nuair a dhéanann duine iarrachtaí chun breis chumarsáidí a dhiúltú.


Cás-staidéar 9: Iarratas rochtana agus éileamh rathúil na pribhléide dlíthiúil ag Rialaitheoir Sonraí

I mí Bealtaine 2007, fuair mé gearán ó dhlíodóir ag feidhmiú ar son cliaint maidir le teip líomhnaithe rialaitheora sonraí chun freagairt ar iarratas rochtana.  Chuir an dlíodóir iarratas rochtana isteach thar ceann a chliaint chuig a hiarfhostóir i mí Feabhra 2007. Theip ar an rialaitheoir sonraí freagairt a thabhairt ar an iarratas rochtana laistigh den tréimhse reachtúil daichead lá.

Chuir m'Oifig tús leis an imscrúdú trí scríobh chuig an rialaitheoir sonraí faoin ngearán.  Fuaireamar freagra ó dhlíodóir an rialaitheora sonraí ag deimhniú go raibh freagra eisithe chuig an iarratas rochtana.  San áireamh sa bhfreagra bhí roinnt cáipéisí a raibh sonraí pearsanta iontu.  Thairis sin, chuir dlíodóir an rialaitheora sonraí in iúl do m'Oifig go raibh a chliant ag éileamh pribhléide maidir le dhá cháipéis ar leith agus ní rabhthas chun iad a scaoileadh dá bhrí sin.  San áireamh sna cáipéisí seo bhí cuntas scríofa ó bhainisteoir an tsiopa de thréimhse fostaíochta an ábhair shonraí leis an rialaitheoir sonraí agus cuntas scríofa ó bhainisteoir an tsiopa maidir le díobhálacha pearsanta líomhnaithe a d'fhulaing an t-ábhar sonraí de bharr taisme saothair i mí Iúil 2006.  Chuir dlíodóirí an rialaitheora sonraí in iúl do m'Oifig gur chruthaigh a gcliant an dá cháipéis seo le leas comhairleoirí dlíthiúla agus ag féachaint don dlíthíocht gur dóigh a dtarlódh tar éis dhá litir a fháil ar son an ábhair shonraí.

Tá roinnt díolúintí an-teoranta laistigh de na hAchtanna um Chosaint Sonraí ar cheart rochtana maidir le hábhar sonraí.  Leagtar iad seo amach in Ailt 4 agus 5 de na hAchtanna.  Leagtar amach ceann de na sriantaí ar an gceart rochtana in Alt 5(1)(g).  Luann sé seo:-

Ní bheidh Alt 4 den Acht seo i bhfeidhm le haghaidh sonraí pearsanta sa chás a bhféadfaí éileamh pribhléide a choimeád ar bun ina leith in imeachtaí i gcúirt i ndáil le cumarsáidí idir cliant agus a chomhairleoirí dlí gairmiúla nó idir na comhairleoirí sin.

Chuir dlíodóir an ábhair shonraí a mhíshástacht maidir le héileamh pribhléide an rialaitheora sonraí in iúl do m'Oifig ina dhiaidh sin.  Bhí sé riachtanach do m'Oifig a bheith sásta go raibh bunús maith ag baint le héileamh pribhléide an rialaitheora sonraí maidir leis na cáipéisí seo.  Chun na críche sin, d'iarr mé ar an rialaitheoir sonraí an dáta a cruthaíodh na cáipéisí agus cén cúis/cúiseanna ar cruthaíodh iad a dheimhniú do m'Oifig.  Mar fhreagra, cuireadh in iúl dúinn gur cruthaíodh na cáipéisí cuí ar dhá dháta ar leith sa dara leath de mhí Feabhra 2007 tar éis a fuair an rialaitheoir sonraí litreacha arna dátú 6 Feabhra, 2007 ó dhlíodóirí an ábhair shonraí.  Chuir dlíodóirí an rialaitheora sonraí in iúl do m'Oifig gur luaigh litreacha ó dhlíodóirí an ábhair shonraí díobhálacha pearsanta agus éilimh fhostaíochta thar ceann an ábhair shonraí.

Ní bhaineann an t-éileamh de phribhléid dhlíthiúil faoi na hAchtanna ach amháin le cumarsáidí idir cliant agus a chomhairleoirí dlí gairmiúla nó idir na comhairleoirí sin.  Shásaigh dáta cruthaithe na gcáipéisí, an dáta a raibh an rialaitheoir sonraí ag éileamh pribhléide, i gcomparáid leis an dáta a bhfuarthas cumarsáidí ó dhlíodóirí an ábhair shonraí, m'Oifig faoi chríche na gcáipéisí seo.  Ghlacamar leis go bhféadfaí an t-éileamh de phribhléid dhlíthiúil a chur i bhfeidhm ar an dá cháipéis ós rud é gur thit sé i gcatagóir cumarsáid idir cliant agus a chomhairleoirí dlí gairmiúla.

Tá díolúintí teoranta faoi na hAchtanna ar chearta rochtana an ábhair shonraí. Nuair a éilíonn rialaitheoir sonraí díolúine, is féidir le m'Oifig faisnéis bhreise a iarraidh ón rialaitheoir sonraí chun a bheith sásta go raibh bunús maith le coinneáil siar na cáipéise.  Déileálann m'Oifig le gnóthaí dá leithéid ar bhonn cás ar chás.
 

Cás-staidéar 10: Déanann fostóir iarracht CCTV a úsáid chun críche araíonachta

I mí Feabhra 2008 fuair mé gearáin ó bheirt fhostaí ón gcuideachta chéanna maidir le rún a bhfostóra chun taifid CCTV a úsáid chun críche araíonachta. 

Sa chás seo, bhí an fostóir tar éis íomhánna CCTV a chur le chéile a rinne taifead ar phatrún na bhfostaithe agus iad ag dul isteach san áit oibre agus ag teacht amach as.  Chuir an fostóir in iúl d'ionadaí ceardchumainn go n-úsáidfaí an loga seo ag cruinniú araíonachta.  Sholáthair sé cóip den loga d'ionadaí an cheardchumainn.  Sheol an fostóir litreacha chuig gach fostóir ag iarraidh go bhfreastalódh siad ar chruinniú araíonachta chun mírialtachtaí ionchasacha ina dtinreamh a phlé.  Léirigh na litreacha gur ábhar mí-iompair ionchasach an-tromchúiseach a bhí ann agus go bhféadfadh gníomhaíocht araíonachta tarlú de dheasca sin, suas le agus lena n-áirítear dífhostú.

Chuir na fostaithe gearáin isteach chuig m'Oifig láithreach bonn.  Luaigh siad nár cuireadh ar an eolas iad i leith críoch na gceamaraí CCTV ar an gcampas ina raibh siad fostaithe.  Léirigh siad nach raibh aon chomharthaíocht le feiceáil faoi fheidhmiú CCTV.  Tar éis na gearáin a fháil, chuaigh m'Oifig i dteagmháil leis an bhfostóir agus d'imlíníomar na himpleachtaí cosanta sonraí d'úsáid píosa scannáin CCTV gan bunús maith a bheith agat amhail a dhéanamh.  Chuireamar in iúl don Chuideachta, chun an prionsabal cothrom fáltais na nAchtanna um Chosaint Sonraí maidir le húsáid ceamaraí CCTV a shásamh, go gcaithfear a chur in iúl do na daoine sin a ngabhtar a n-íomhánna ar cheamara faoi aitheantas an rialaitheora sonraí agus cuspóir(í) i leith na sonraí a phróiseáil.  Is féidir é seo a chur i gcrích trí chomharthaí soléite a chur in áiteanna feiceálacha.  Is leor comhartha ag gach bealach isteach de ghnáth.  Má bhíonn sé i gceist ag fostóir ceamaraí a úsáid chun saincheisteanna araíonachta (nó eile) a bhaineann le foireann a aithint, ba chóir an fhoireann a chur ar an eolas faoi seo, roimh na ceamaraí a úsáid chun na críche úd.

Ghlac an fostóir le tuairimí m'Oifige.  Cuireadh in iúl don bheirt fhostaí nach rabhthas in ann ábhar na mírialtachtaí ionchasacha i dtinreamh a leanúint, toisc nach féidir brath ar fhianaise CCTV a fhaightear a sháraíonn na hAchtanna um Chosaint Sonraí.
 
Léiríonn an cás seo conas a bhíonn cathú ar rialaitheoirí sonraí faisnéis phearsanta a úsáid ar chórais CCTV le haghaidh réimse leathan cuspóirí.  Tá cúiseanna inchosanta ag go leor gnólachtaí, a bhaineann le slándáil, le haghaidh úsáid córas CCTV ar a n-áitribh.  Thairis sin, tá aon úsáid sonraí pearsanta a ghabhtar ar an mbealach seo mídhleathach faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí mura gcuireann an rialaitheoir sonraí in iúl ag am taifeadta na n-íomhánna a ghabháil gur féidir iad a úsáid le haghaidh na cuspóirí breise sin.  Is iad trédhearcacht agus comhréireacht na príomhphointí le breathnú orthu ag aon rialaitheoir sonraí roimh chóras CCTV a shuiteáil.  Is gné thábhachtach í comhréireacht maidir leis seo toisc go gcaitheann an úsáid mholta a bheith inchosanta agus réasúnta mura bhfuil sé chun na hAchtanna um Chosaint Sonraí a shárú.  Ní leor fógra de na húsáidí molta go léir mura mbíonn úsáidí dá leithéid inchosanta.

Tá treoir shuntasach ar fáil ar ár suíomh gréasáin maidir le húsáid CCTV i ngnólacht nó in áit oibre.  Thabharfainn spreagadh do gach rialaitheoir sonraí, go háirithe iad siúd a bhféadfadh córais thaifeadta a bheith i bhfeidhm acu cheana, chun iad féin a chur i dtaithí ar ár dtreoir ar an saincheist tábhachtach seo.
 

Cás-staidéar 11: Glaonna gutháin margaíochta chuig uimhreamha ar Chlár Rogha an Diúltaithe de chuid an NDD

Tarraingíodh aird m'Oifige ar ghníomhaíochtaí margaíochta Celtic Water Solutions in Eanáir 2008.  Fuair mé gearáin ó bheirt duine aonair a fuair glaonna gutháin margaíochta ó Celtic Water Solutions cé gur chláraigh siad a roghanna gan glaonna margaíochta a fháil ó chlár rogha an diúltaithe de chuid Bhunachar Sonraí an Eolaire Náisiúnta (NDD).  Is é seo clár na n-uimhreacha gutháin agus facs a díliostáladh ó ghlaonna nó facsanna margaíochta a fháil.

Nuair a rinne m'Oifig imscrúdú ar an ábhar fuarthas amach nach raibh an rialaitheoir sonraí ar an eolas faoina chuid oibleagáidí maidir le clár rogha an diúltaithe de chuid an NDD.  Mar sin féin, ní haon leithscéal é aineolas ar an dlí chun é a shárú.  Tá freagracht ag gach rialaitheoir sonraí a chinntiú go mbíonn siad ar an eolas faoina chuid oibleagáidí cosanta sonraí agus go gcloítear leo.

D'ordaigh m'Oifig don chuideachta gach gníomhaíocht teileamhargaíochta a stopadh le héifeacht láithreach agus gan gníomhaíochtaí dá leithéid a thosú arís go dtí go mbeadh sé in ann roghanna a thaifeadtar ar chlár rogha an diúltaithe de chuid an NDD a chomhlíonadh.  Lorgaíomar gealltanas ón gcuideachta chomh maith go gcomhlíonfadh gach glao margaíochta sa todhchaí le riachtanais an dlí maidir le clár rogha an diúltaithe de chuid an NDD.  Chomhlíon an chuideachta láithreach bonn agus stop sí a gníomhaíocht theileamhargaíochta.  Scríobh sí litreacha leithscéil chuig na gearánaigh agus léiríodh comhartha dea-mhéine do gach gearánach i bhfoirm dearbhán bronntanais.  Ghlac na gearánaigh leis na litreacha leithscéil agus leis an gcomhartha dea-mhéine mar réiteach cairdiúil ar a ngearáin chuig m'Oifig.

Fáiltím roimh an ghníomhaíocht réitigh tapa a rinne an chuideachta ag freagairt ar na gearáin seo.  Tugaim faoi deara ach go háirithe, gur réitíodh na saincheisteanna chun na gearánaigh a shásamh laistigh de thréimhse sách gearr ceithre seachtain, tar éis na gearáin a fháil ó m'Oifig.


Cás-staidéar 12: Comhair chreidmheasa ag tarchur sonraí pearsanta trí r-phoist neamhurraithe

Fuair mé gearáin ó bheirt duine aonair maidir le r-phoist a fuair siad ó dhá chomhar creidmheasa ag deimhniú sonraí faoi rochtain ar-líne ar a gcuntais.

Chuaigh m'Oifig i dteagmháil leis an dá chomhar creidmheasa ag lorg a dtuairimí ar an ábhar.  Tharla sé go raibh an dá chomhar creidmheasa ag baint úsáide as an díoltóir tríú páirtí céanna chun a saoráidí cuntais ar-líne a sholáthar.

Nuair a chláraigh custaiméir chun an tsaoráid ar-líne a úsáid, fuair siad r-phost deimhnithe a raibh sonraí ann faoina chuntas, lena n-áirítear ainm úsáideora, uimhir chuntais agus pasfhocal.  Seoladh litir ar leith chuig a dteaghlach ag tabhairt uimhir PIN dóibh a bhféadfadh rochtain ar-líne a cheadú dóibh dá gcuntas comhair chreidmheasa.

Tá sé riachtanach de réir Alt 2 (1) (d) de na hAchtanna go nglacfar bearta slándála iomchuí in aghaidh rochtana neamhúdaraithe chuig na sonraí nó in aghaidh athrú, nochtadh nó milleadh neamhúdaraithe a dhéanamh orthu, go háirithe nuair a bhíonn aistriú sonraí thar líonra i gceist.  Bhí caidrimh ag m'Oifig leis an díoltóir tríú páirtí chun aghaidh a thabhairt ar an saincheist seo.

Ba é ábhar imní tosaigh an díoltóra ná nuair a chláraigh daoine, níor chuimhin leo a sonraí cuntais nuair a bhí siad ag iarraidh logáil isteach ar an gcóras ag dáta sa todhchaí agus chun na críche seo bhí siad ag seoladh sonraí cuntais na gcustaiméirí mar r-phost. Mar réiteach, mhol m'Oifig nuair a bhí custaiméir ag clárú, gur chóir spreagadh a thabhairt dóibh na sonraí a phriontáil nó a thaifeadadh.  Dhéanfadh sé seo an riachtanas chun faisnéis rúnda a tharchur trí r-phost neamhurraithe a dhíchur.

Chomhaontaigh an díoltóir tríú páirtí na córais a athrú chun é seo a léiriú agus a chuid cliaint go léir a chur ar an eolas go raibh sé ag athrú a chórais ar chúiseanna slándála.

Bhí sé mar ábhar imní ag m'Oifig go raibh ceann de na comhair chreidmheasa ag baint úsáide as seirbhís r-phoist saor in aisce gréasán-bhunaithe mar mhodh cumarsáide lena gcustaiméirí.  Bhí m'Oifig den tuairim nach raibh an modh cumarsáide seo slán go leor toisc nach raibh an rialaitheoir sonraí in ann rochtain ar ábhair cuntas r-phoist dá leithéid a rialú a dhóthain.  Ní raibh taifead ar bith ag an rialaitheoir sonraí de rochtain ar r-phoist, laistigh dá eagraíocht féin fiú.  D'ordaigh m'Oifig don chomhar creidmheasa i gceist éirí as an gcuntas r-phoist saor in aisce gréasán-bhunaithe a úsáid mar mhodh teagmhála le custaiméirí.  Bhí freagra thapa ag an gcomhar creidmheasa agus d'athraigh sé a rphost go córas níos slándála.

Leagann an cás seo béim ar an riachtanas go mbeadh gach rialaitheoir sonraí ar an eolas faoin ngá le haghaidh slándáil chuí agus sonraí pearsanta á phróiseáil.  Má tá laige sa tslándáil, beidh sé riachtanach aghaidh a thabhairt ar an ábhar agus modh níos slándála chun an tseirbhís a chur ar fáil a shocrú.  Cé go dtuigim gurb é críoch na gcomhar creidmheasa ná seirbhísí a sholáthar don phobal ar bhealach éifeachtach ó thaobh costais de, ní thugann sé seo aon díolúine dóibh óna chinntiú go dtógtar na céimeanna cuí chun sonraí custaiméirí a chosaint.


Cás-staidéar 13: Coinneáil na sonraí pearsanta a chuirtear ar fáil ar líne

In Eanáir 2008, fuair mé gearán ó ábhar sonraí maidir le coinneáil a shonraí pearsanta i gcás Ticketmaster.  Bhí an t-ábhar sonraí tar éis a shonraí cárta creidmheasa agus a sheoladh rphoist a sholáthar go Ticketmaster chun críche idirbheart ar leith i 2006.  Mar sin féin, i nDeireadh Fómhair 2007 agus in Eanáir 2008 fuair sé rphoist ó Ticketmaster maidir le ceolchoirm a chur ar ceal nár cheannaigh sé ticéad di.  Bhí sé mar ábhar imní don ábhar sonraí gur choinnigh Ticketmaster a chuid sonraí pearsanta chomh fada sin.  D'iarr sé ar Ticketmaster a shonraí a bhaint dá bhunachar sonraí agus, ag an am céanna, chuir sé gearán faoi bhráid m'Oifige.

Tar éis an gearán a fháil, chuir m'Oifig tús le himscrúdú ar an ábhar.  Coinníonn Ticketmaster réimse leathan sonraí pearsanta lena n-áirítear sonraí cárta creidmheasa.  Ag an tús, bhí sé mar ábhar imní dúinn nach mbeadh nósanna imeachta cuí i bhfeidhm ag an eagraíocht chun sonraí pearsanta a scrios nuair nach mbíonn siad ag teastáil chun na críche a tugadh é.  Luaigh freagra ó Ticketmaster ina dhiaidh sin gur rphoist seirbhíse custaiméirí iad na rphoist a seoladh chuig an ábhar sonraí maidir le himeacht a chur ar ceal seachas rphoist mhargaíochta.  Ghlac mé leis seo.  Mhínigh sé gur trí earráid a cuireadh an chéad rphost agus gurb í cúis an dara rphost ná chun a chur in iúl don fhaighteoir gur trí earráid a seoladh an rphost roimhe sin agus nár chóir aon aird a thabhairt air nó gur cheart é a scrios mura cheannaigh sé ticéid don imeacht a bhí i gceist.  Chuir Ticketmaster in iúl dúinn go raibh céimeanna curtha i bhfeidhm lena chinntiú nach dtarlódh earráid mar sin arís agus scríobh siad chuig an ábhar sonraí lena dheimhniú go raibh a chuid sonraí pearsanta go léir scriosta óna thaifid de réir a iarratas.  

Le linn an imscrúdaithe d'iarr m'Oifig cóip de bheartas coinneála sonraí Ticketmaster agus leagadh béim ar shaincheistanna maidir le ráiteas beartais ar phríobháideachas ar a shuíomh gréasáin.  Tar éis athbhreithniú a dhéanamh ar ráiteas beartais Ticketmaster, fuaireamar amach nach ndearna aon tagairt do reachtaíocht cosanta sonraí na hÉireann.  Ós rud é go bhfuil Ticketmaster cláraithe in Éirinn, mheasamar go raibh sé cuí gur chóir fógra cosanta sonraí a bhaineann le hÉire a fhoilsiú ar a shuíomh gréasáin. 

Ina fhreagra, sholáthar Ticketmaster m'Oifig le cuntas mionsonraithe ar an gcineál sonraí pearsanta a bhailíonn sé, na cúiseanna a úsáidtear iad agus beartas coinneála le haghaidh sonraí dá leithéid.  Maidir lena ráiteas beartais ar phríobháideacht gan fógra cosanta sonraí le haghaidh custaiméirí na hÉireann, léirigh Ticketmaster gur dearmad a bhí i gceist leis an easnamh óna dtaobh agus sholáthair sé cóip de dhréacht-ráiteas beartais ar phríobháideachas le haghaidh custaiméirí na hÉireann chuig m'Oifig.  Chuir Ticketmaster in iúl do m'Oifig nach seolann sé ach rphoist airdeall maidir le taibheoirí a cheannaigh ticéid cheana agus nach seoltar rphoist dá leithéid maidir le "táirgí nó seirbhísí comhchosúla" toisc go gcuireann siad in iúl do chustaiméirí faoi thaibhithe ealaíontóirí sa todhchaí ar cheannaigh siad ticéid dóibh cheana.  Chuir sé in iúl chomh maith go n-ofrálann Ticketmaster, i ngach teachtaireacht, díliostáil éasca agus saor in aisce don chustaiméir ó aon teachtaireacht eile a fháil sa todhchaí.  Bhí imní ar m'Oifig faoin achar ama a choinnigh Ticketmaster sonraí pearsanta ar nós sonraí cárta creidmheasa.  Chuir m'Oifig in iúl do Ticketmaster go gcoinníonn sé sonraí pearsanta ar feadh sé mhí dhéag.  Mar sin féin, mheas m'Oifig go raibh bliain níos cuí mar thréimhse coinneála agus moladh gur chóir na sonraí go léir a scrios, mura raibh aon ghníomhaíocht ar chuntas an chustaiméara le linn an ama sin.  Maidir le stóráil sonraí cártaí creidmheasa custaiméirí, mholamar go mbeadh sé níos cuí do chustaiméirí rogha a dhéanamh go gcoinneofaí a sonraí in ionad an chleachtais reatha ina bhfuil sé riachtanach do chustaiméir bosca a dhíchliceáil nuair a cheannaíonn sé/sí ticéad.  Chomhaontaigh Ticketmaster chun moltaí m'Oifige a chur i bhfeidhm.

Tá mé sásta go bhfuil dearcadh dáiríre ag Ticketmaster ar a chuid freagrachtaí cosanta sonraí agus tugadh spreagadh dom leis an modh comhoibritheach inar thug sé aird ar shaincheisteanna agus ar chuir sé moltaí m'Oifige i bhfeidhm. 

Tá sé tábhachtach go mbíonn rialaitheoirí sonraí, a phróiseálann sonraí pearsanta trí shuímh ghréasáin, go hiomlán ar an eolas faoina gcuid oibleagáidí maidir le sonraí pearsanta.  Ba chóir go n-imlíneofaí comhéadain chustaiméirí do chustaiméirí ionchasacha go bpróiseálfar a gcuid sonraí pearsanta sa todhchaí agus cé chomh fada a choinneofar iad.  Níor chóir go mbeadh ionadh ar aon ábhar sonraí, chun a fháil amach, go leantar ar aghaidh lena sonraí pearsanta a phróiseáil i bhfad i ndiaidh a bhfaisnéis a ionchur ar shuíomh gréasáin rialaitheora sonraí. 
 

Cás-staidéar 14: Sáraíonn comhar creidmheasa roinnt rialacha trí theip ar thaifead um sheoladh baill a nuashonrú.

Fuair mé gearán neamhghnách casta i gcoinne Comhair Chredimheasa Sráid Halston i mí an Mhárta 2008.  Bhí an Comhar Creidmheasa tar éis comhfhreagras d'iar-bhean chéile an ghearánaí a chur chuig seoladh an ghearánaí féin.  Tar éis dó an comhfhreagras cláraithe a fháil ag a sheoladh baile ab amhlaidh a thug an gearánaí le fios don Chomhar Creidmheasa thar an nguthán nach raibh a iar-bhean chéile ina cónaí ag a sheoladh, ná nár chónaigh sí ag an seoladh úd riamh.  Níor chónaigh siad le chéile le dhá bhliain is fiche fiú.  In ainneoin sin, tháinig dhá phíosa bhreise de chomhfhreagras ó Chomhar Creidmheasa Sráid Halston chuig a iar-bhean chéile ag seoladh an ghearánaí ar dhátaí ar leithligh.

Scríobh m'Oifig chuig Comhar Creidmheasa Sráid Halston go luath i mí Aibreáin na bliana 2008, á chur ar an eolas go rabhamarna ag cur túis le himscrúdú i leith an ghearáin seo.  Theastaigh go géar ón ngearánaí pé sonraí pearsanta a bhí i seilbh an Chomhair Chreidmheasa ina leith a fháil amach.  Bhí faitíos nach beag air gur leas calaoiseach dá chuid sonraí pearsanta ag tríú páirtí ba chúis leis an gcomhfhreagras.  Thugamar comhairle dó iarratas a chur faoi bhráid an Chomhair Chreidmheasa faoi alt 3 de na hAchtanna.  Foráiltear le hAlt 3 de na hAchtanna gur féidir le duine aonair iarratas i bhfoirm scríbhinne a chur faoi bhráid rialtóir sonraí lena gcoinneáil ar an eolas an gcoimeádann an rialtóir sonraí sonraí pearsanta a bhaineann leis an duine aonair sin.  Má tá na sonraí sin ag an rialtóir sonraí, foráiltear le halt 3 go mba chóir go dtabharfaí tuairisc ar na sonraí agus ar na cuspóirí dár coinníodh iad don té i gceist.  Ní foláir faoi fhorálacha na nAchtanna freagra a thabhairt ar a leithéid d'iarratas laistigh de lá is fiche.  Ghlac an gearánaí lenár gcomhairle ach ar an drochuair ní bhfuair sé freagra ó Chomhar Creidmheasa Sráid Halston don iarratas alt 3 a chuir sé faoina mbráid i lár mhí Iúil na bliana 2008.

Theip ar Chomhar Creidmheasa Sráid Halston freagairt do chomhfhreagras tosaigh m'Oifige in ainneoin trí mheabhrúchán ar leithligh le linn na tréimhse idir mí Aibreáin agus mí Iúil.  Fuair duine de mo chuid feidhmeannach glao fíor-mhíshásúil ó cheann amháin de bhaill tofa an Chomhair Chreidmheasa nár tugadh aon fhreagra i leith na saincheisteanna a cuireadh ann.  Ba iad na heachtraí sin, i dteannta le mainneachtain an Chomhair Chreidmheasa a dhualgas reachtúil a shásamh chun freagairt don iarratas faoi alt 3 de na hAchtanna um Chosaint Sonraí, ba chúis leis an tuairim ar ar tháinig m'Oifig go raibh beag beann ag an gComhar Creidmheasa ar chearta cosanta sonraí an ghearánaí ná ar m'Oifig féin.  Ba ar na cúiseanna sin a threoraigh mé do bheirt fheidhmeannach shinsearach de mo chuidse, trí leas a bhaint as na cumhachtaí a bronnadh orthu le halt 24 de na hAchtanna um Chosaint Sonraí, dul isteach agus cigireacht a dhéanamh ar áitreabh Comhair Chreidmheasa Sráid Halston d'fhonn eolas a fháil a bheadh ábhartha d'imscrúdú an ghearáin seo.  I gcaitheamh a chigireachta ab amhlaidh a fuair m'fheidhmeannaigh údaraithe taifid inar deimhníodh gurb fhíor gur thug an gearánaí le fios do Chomhar Creidmheasa Sráid Halston mí an Mheithimh 2007, de réir mar a léirigh sé, nár chónaigh a iar-bhean chéile ag a sheoladhsan.  Níor ghlac an Comhar Creidmheasa aon bheart de bhun a eolais siúd ó thaobh nuashonrú an tseolta sa taifead agus bhain an Comhar Creidmheasa leas as seoladh an ghearánaí dá bharr dhá uair bhreise chun litreacha a bhí ceaptha dá iar-bhean chéile a sheoladh.  Tháinig m'fheidhmeannaigh údaraithe ar an iarratas de chuid alt 3 ar an áitreabh freisin; iarratas a chuir an gearánaí isteach i mí Iúil 2008.  Dhearbhaigh siad nár ghlac an Comhar Creidmheasa aon bheart mar fhreagra ar an iarratas.

Dheimhnigh Comhar Creidmheasa Sráid Halston do m'Oifig tar éis cigireachta m'fheidhmeannach údaraithe gur eisíodh freagra ar iarratas alt 3 an ghearánaí i lár mí Mheán Fómhair 2008. Bhí sé sin níos mó ná cúig seachtaine lasmuigh den riachtanas reachtúil.  Ba chúis díomá do m'Oifig a fháil amach gur chóipeáil an Comhar Creidmheasa a fhreagra don iarratas alt 3 chuig ceithre tríú páirtí ar leithligh.  Bhí an teidlíocht ag an ngearánaí go láimhseálfaí a ghearán ar bhealach rúnda.  Ba mhór an díomá gan aon agó é an chaoi ar chóipeáil an Comhar Creidmheasa an freagra don iarratas chuig tríú páirtithe nach raibh aon bhaint acu leis.
Chinneamar tar éis imscrúdaithe m'Oifige go raibh Comhar Creidmheasa Sráid Halston ag sárú alt 3(b) de na hAchtanna um Chosaint Sonraí as gan freagra a thabhairt ar iarratas alt 3 an ghearánaí laistigh den chreatlach ama reachtúil de lá is fiche.  Bhreithníomar freisin go raibh an Comhar Creidmheasa ag sárú alt 2(1)(d) de na hAchtanna as a nochtadh neamhúdaraithe de shonraí pearsanta an ghearánaí le tríú páirtithe nuair a bhíothas ag freagairt dá iarratas de chuid alt 3.  Léiríodh i dtaifid Chomhair Chreidmheasa Sráid Halston go ndearna an gearánaí céad teagmháil leis thar an nguthán i mí an Mheithimh 2007 lena chur ar an eolas nár chónaigh a iar-bhean chéile ag a sheoladhsan.  Theip ar an gComhar Creidmheasa beartú chun seoladh an ghearánaí a bhaint dá thaifid agus phróiseáil sé sonraí pearsant an ghearánaí dhá uair bhreis dá réir, a bhí mar dhá shárú bhreise dá chearta cosanta sonraí faoi alt 2A de na hAchtanna.  Mainneachtain Chomhair Chreidmheasa Sráid Halston seoladh an ghearánaí a bhaint de thaifid a iar-mhná céile ba chionsiocar le dhá shárú bhreise.  Sháraigh an Comhar Creidmheasa cearta cosanta sonraí iar-bhean chéile an ghearánaí an iarraidh seo, toisc gur sheol siad a cuid sonraí pearsanta dhá uair i mí Lúnasa agus i mí Mheán Fómhair 2007 chuig seoladh arbh eol dóibh a bheith mícheart ó mhí an Mheithimh 2007 i leith.
Taispeántar sa seicheamh eachtraí as ar eascair mo threoir do m'fheidhmeannaigh údaraithe leas a bhaint as a gcuid cumhachtaí faoi Alt 24 de na hAchtanna imscrúdú an ghearáin seo a bhrú ar aghaidh dearcadh diúltach a léirigh ball tofa de Chomhar Creidmheasa Sráid Halston i leith m'Oifig.  B'fhíor-dhíomách agus doghlactha an cur chuige neamh-chomhoibritheach seo ag Comhar Creidmheasa Sráid Halston.  Ar ámharaí an tsaoil ní fheiceann m'fhoireann a leithéid de dhearcadh gach aon lá agus, ar chaoi ar bith ab amhlaidh a bhí foireann agus bainisteoir an Chomhair Chreidmheasa fíor-chomhoibritheach le m'fheidhmeannaigh údaraithe le linn a gcuairte.  Glacaimid le cur chuige i leith na ngearán, mar a fhoráiltear sna hAchtanna, ina ndéantar iarracht teacht ar réiteach cairdiúil trí fheidhmiú go hoscailte agus go hionraic leis na páirtithe atá i gceist.  Ní bhíonn aon leisce orm leas a bhaint as mo chumhachtaí dlíthiúla, mar a léirítear sa chás seo, nuair a theipeann ar rialtóir sonraí comhoibriú go sásúil le himscrúdú de chuid m'Oifige.  Ní bhainfear mise ná mo chuid foirne de pé beart a mheasaimid bheith riachtanach a dhéanamh.
Ag machnamh dom faoin teagmhas seo ar cúis aiféala é agus lenar ídíodh go leor ama, tugaimse faoi deara gurb é diúltú an Chomhair Chreidmheasa freagairt do dhuine éigin a raibh gearán fírinneach acu croí na faidhbe.  Bhí foras maith agus réasúntacht ag an ngearán agus, réiteofaí an t-ábhar go gasta agus gan acmhainní m'Oifige a ídiú dá mba rud é fiú gur léirigh an Comhar Creidmheasa leibhéal bunúsach seirbhíse do chustaiméirí.  Is ina leith sin a ghlacaimse go bhfuil an ceart ag Comhar Creidmheasa duine éigin a lorg má theastaíonn uathu dul i dteagmháil leo ar chúis gnó nithiúil éigin agus trí bhealach réasúnta a úsáid.  Is in é an fáth nach bhfuil aon deacracht agam le seoladh na céadlitreach.


 
Cás-staidéar 15: Tesco agus athdhíol ipod Apple le sonraí pearsanta custaiméara ann

I mí Márta 2008 fuair mé gearán ón té lenar bhain na sonraí maidir le hathdhíol ipod Apple ag siopa Tesco, arbh ipod é a thug sí ar ais don siopa tar éis locht a fháil air agus ar ar íoslódáladh sonraí pearsanta dá cuid.

Thug an té lenar bhain na sonraí le fios do m'Oifig gur cheannaigh sé an ipod ag siopa Tesco i mí Bealtaine 2007, agus gur thug sí ar ais é cúpla lá ina dhiaidh sin nuair a tháinig locht air.  D'éirigh leis an té lenar bhain na sonraí ceol agus grianghraif a íoslódáil óna ríomhaire anuas ar an ipod tar éis di an ipod a cheannach, agus chláraigh sí é ina hainmse.  Agus í ag tabhairt an ipod ar ais chuir sí in iúl do bhall foirne ag siopa Tesco nach raibh sí in ann a grianghraif phearsanta agus a cuid ceoil a scriosadh den ipod de bharr an locht sular thug sí ar ais é.  Tugadh ipod ionaid di láithreach bonn.

Mar sin féin, b'fheasach don té lenar bhain na sonraí go luath i mí Eanáir 2008 trí chara dá cuid, gur athdhíol Tesco an ipod a thug sí ar ais an Bhealtaine roimhe sin le custaiméar éagsúil.  Rinne an té lenar bhain na sonraí teagmháil leis an gcustaiméir sin a dheimhnigh di gur cheannaigh sise an ipod mar bhronntanas Nollag dá hiníon ag an siopa Teasco céanna roinnt míonna tar éis don té lenar bhain na sonraí é a thabhairt ar ais.  Chuir sí in iúl don ábhar sonraí freisin, ar cheannach an ipod di, go raibh rochtain aici ar cheol agus grianghraif phearsanta an ábhair shonraí.  Deimhníodh nuair a rinne sí iarracht an ipod a chlárú in ainm a hiníne go raibh an ipod cláraithe go fóill in ainm an ábhair shonraí.  Thug an custaiméir úd an ipod ar ais chuig an siopa Tesco freisin.
B'ábhar buairimh gan aon agó don ábhar sonraí a fháil amach gur athdhíoladh an ipod lochtach a thug sí ar ais do Tesco i mí na Bealtaine roinnt mhaith ama ina dhiaidh sin agus a cuid sonraí pearsanta fós air.  Chuaigh m'Oifig i dteagmháil le Ceannoifig Tesco maidir leis an gcás seo.  D'aithin Tesco do m'Oifig dá éis sin nár cheart go gcuirfí ar díol an ipod a thug an t-ábhar sonraí ar ais tar éis di é sin a dhéanamh.  Chuir sé in iúl do m'Oifig gur chlis ar a chuid rialachán inmheánach feidhmiú an iarraidh sin agus go mba chóir go seolfaí an ipod ar ais chuig a sholáthraí.  Ina ionad sin dealraítear gur athphacáistíodh é, gur coinníodh sa siopa ar feadh roinnt ama é agus gur cuireadh ar díol arís in athuair é gan chuimhneamh.  Thug Tesco le fios do m'Oifig freisin go raibh próisis inmheánacha ag feidhmiú go héifeachtach nuair a tugadh an ipod ar ais an dara huair, agus tugadh an ipod ar ais don soláthraí.

Thug Tesco le fios do m'Oifig go ndeachaigh sé i mbun athbhreithniú próiseas comhlíonta cosanta sonraí ina chuid siopaí mar thoradh ar an teagmhas sin.  Áiríodh leis sin cur i bhfeidhm próiseas níos daingne do stóráil, tabhairt ar ais agus rianú aon ghaireas ina bhfaightear sonraí pearsanta.  Thug Tesco le fios do m'Oifig freisin mar chuid dá phróisis chomhlíonta cosanta sonraí gur leag sé béim dá fhoireann go léir in athuair go gcaithfidh siad a bheith cúramach faoin gcaoi ina mbaintear leas as sonraí pearsanta a chustaiméirí.
Léirigh Tesco aiféala le linn imscrúdaithe m'Oifige i leith an gearán seo maidir leis an míchaoithiúlacht agus buaireamh a bhain don ábhar sonraí mar thoradh ar an mbealach inar phléigh an siopa leis an saincheist.  Thairg siad beart dea-thola don ábhar sonraí freisin, agus léiríodh gur theastaigh uathu scríobh go díreach chuici chun leithscéal a ghabháil léi de bharr an eachtra.
Óir go dtugtar údarás do m'Oifig faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí sa chéad ásc chun teacht ar réiteach cairdiúil idir na páirtithe i gceist, chuir m'Oifig in iúl don ábhar sonraí spéis Tesco chun teacht ar réiteach cairdiúil.  Ghlac an t-ábhar sonraí le beart dea-thola agus le litir leithscéil Tesco, arbh í m'Oifig féin a sheol ar aghaidh chuici iad.
Léirítear sa chás seo go foirfe na himthosca nuair a éiríonn rialtóir sonraí feasach trí idirghabháil m'Oifigse ar shárú na nAchtanna dá chuid agus nuair a mheabhraítear dó/di a chuid oibleagáidí faoi na hAchtanna.  Tugtar aghaidh ag aon tráth amháin ar bhuarthaí an té lenar bhain na sonraí agus réitítear an cheist go caoithiúil idir na páirtithe.  Aibhsítear leis freisin an gá do mhiondíoltóirí feasacht a spreagadh i measc a bhfoirne i leith chumas na ngaireas póca a dhíolann siad ina gcuid siopaí chun sonraí pearsanta a phróiseáil agus a choinneáil.  Teastaíonn nósanna imeachta daingne sna hionaid mhiondíola chun cosc na dteagmhas de chineál cosúil leis an gceann a imlínítear sa chás áirithe seo.


Cás-staidéar 16: Teip chun teastas leighis bhaill foirne a chosaint i gceart

Fuair m'Oifig gearán ó aturnae ar son ábhair shonraí, a bhfuarthas rochtain ar bhealach neamhúdaraithe ar fhaisnéis phearsanta dá cuid - laistigh de theastas leighis - a fhad agus a bhí an teastas sin i seilbh a fostóra.

Bhí an t-ábhar sonraí fostaithe ag comhlacht lónadóireachta a raibh conradh acu seirbhísí a sholáthar d'Óglaigh na hÉireann.  Chuir duine d'Óglaigh na hÉireann ar an eolas í gur nochtadh a teastas leighis ar bhord fógraí in oifig Bainisteora Aonaid laistigh den chuideachta lónadóireachta.  Bhí an oifig sin á roinnt le ball d'Óglaigh na hÉireann.

Ar fháil an ghearáin di ab amhlaidh a rinne m'Oifig teagmháil leis an gcuideachta lónadóireachta ag iarradh go mbainfí an teastas leighis den bhord fógraí láithreach.  Thugamar comhairle don chuideachta freisin gur sonraí pearsanta íogaire atá i dteastas leighis, ina nochtar stádas sláinte duine éigin, faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí.  Thugamar le fios dóibh ón bhfaisnéis a sholáthair an t-ábhar sonraí gur dealraíodh nach dóichí bearta slándála iomchuí a bheith i bhfeidhm le rochtain neamhúdaraithe ar an teastas leighis a chosc.

Fuair m'Oifig freagra ón gcuideachta lónadóireachta inar imlíníodh torthaí a himscrúdaithe maidir leis an sárú líomhnaithe.  Míníodh ann gur chuir an Bainisteoir Aonaid an teastas ar a bord fógra pearsanta a chrochtar díreach laistiar dá deasc.  Ní raibh sé ar taispeáint ag am ar bith.  Cuireadh é laistiar de roinnt cáipéisí eile ar an mbord fógraí.  Líomhnaigh siad go ndeachaigh an tríú páirtí a fuair rochtain ar an teastas isteach san oifig gan chead agus go mb'éigean dóibh an teastas a lorg d'aonghnó.  Thug an chuideachta le fios do m'Oifig go gcaitheann sé go fíor-thromchúiseach lena cuid oibleagáidí faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí, agus gurb é cúram an Bhainisteora Aonaid ag aonad ar bith é gach sonra pearsanta i ndáil leis na fostaithe.  Coimeádfar na sonraí sin go daingean i dtaisceadáin faoi ghlas mura dteastaíonn siad ó rannóg eile laistigh den ghnó.  Thug an chuideachta le fios do m'Oifig freisin go gcaithfí meabhrú do gach bainisteoir i leith a ndualgas nuair a bhítear ag plé le sonraí rúnda.

An príomhábhar imní do m'Oifig ná gur cuireadh an teastas ar bhord fógra in oifig nach raibh faoi ghlas, agus ba léir nár chloígh an Bainisteoir Aonaid le nósanna imeachta slándála na cuideachta nuair a bhíothas ag plé le teastas leighis an ábhair shonraí.  Tá údarás agam faoi Alt 10 de na hAchtanna réiteach cairdiúil ar ghearáin a lorg.  Ba chuige sin a d'iarr m'Oifig go gcuirfeadh an chuideachta tograí isteach chun cuidiú le teacht ar réiteach cairdiúil.  Mhol an chuideachta ina dhiaidh sin bronntanas a thabhairt do chumann carthanachta i leith rogha ábhair shonraí, agus d'aontaigh siad litir leithscéil a sheoladh chuig an t-ábhar sonraí.  Ghlac an té lenar bhain na sonraí, trína haturnae, leis an togra sin mar réiteach cairdiúil ar a gearánsa.

Léirítear go maith sa chás seo an cúram nach mór do rialaitheoirí sonraí a chleachtadh i bpróiseáil sonraí pearsanta ina seilbh, go háirithe sonraí pearsanta íogaire.


Cás-staidéar 17: Iarrtar ar chuideachta deartha gréasáin bunachar sonraí margaíochta a scriosadh

Fuair mé gearán ó ábhar sonraí faoi fháil rphoist mhargaíochta gan iarraidh ó Matrix Internet, cuideachta a fhógraíonn seirbhísí deartha gréasáin.  Ba dhíomách an chaoi arbh é seo an dara huair a tháinig an chuideachta seo faoi bhráid m'Oifige maidir le rphoist mhargaíocht a seoladh chuig an ngearánaí céanna.  Gheall an chuideachta le linn imscrúdaithe roimhe sin go mbainfí seoladh rphoist an ghearánaí dá bhunachar sonraí margaíochta. 

Mar thoradh ar an ngearán sin agus i bhfianaise ár dteagmhála roimhe seo, bhí imní géar ar m'Oifig i leith gníomhaíochtaí margaíochta na cuideachta seo.  Lorgaíomar míniúchán láithreach i leith an chaoi inar fhan mionsonraí an ghearánaí ar a mbunachar sonraí margaíochta.  Mar fhreagra air sin, ghabh an chuideachta a leithscéál agus mhínigh sí gur liostaíodh seoladh rphoist an ghearánaí sa bhunachar sonraí margaíochta faoi dhó mar thoradh ar earráid inmheánach.  Ní raibh an chuideachta ach tar éis ceann amháin de na hiontrálacha sin a bhaint agus, mar thoradh air sin, choinnigh an gearánaí ar aghaidh ag fáil rphoist mhargaíochta.

Thug freagra gasta agus comhoibriú na cuideachta i leith imscrúdú m'Oifige misneach dom.  Mar sin féin, i bhfianaise an méid a tharla do shonraí pearsanta an ghearánaí ba léir go mb'éigean dom iarraidh ar an gcuideachta a bunachar margaíochta iomlán a scriosadh.  Mheas mé gurb é sin an t-aon mhodh cinnte chun cosaint a thabhairt do dhaoine ar bhunachar sonraí margaíochta na cuideachta ó rphoist mhargaíochta gan iarraidh a fháil.  D'aontaigh an chuideachta leis an iarratas a bunachar sonraí margaíochta a scriosadh.  Ina theannta sin ab amhlaidh a gheall an chuideachta gníomhaíocht margaíochta a thabhairt chun críche nó go mbeadh córas níos iomchuí curtha i dtoll a chéile acu i gcomhair oibríochtaí margaíochta agus bainistiú na n-iarratas 'díliostaithe'.  Thuairiscigh an chuideachta tar éis tréimhse trí mhí go raibh siad réidh tús a chur le gníomhaíochtaí margaíochta in athuair óir gur thug siad isteach córas nua idir an dá linn lena chinntiú go raibh a gcórais mhargaíocht ag comhlíonadh riachtanais na reachtaíochta cosanta sonraí.  Bhí an gearánaí sásta leis an toradh sin.  Ní bhfuair m'Oifig aon ghearán breise i gcoinne na cuideachta sin ó shin i leith.

D'eascair scriosadh bunachair shonraí margaíochta rialaitheora sonraí, ar iarratas uaimse, mar thoradh ar an ngearán seo.  Is tromchúiseach an ní é iarratas ar scriosadh bunachair shonraí margaíochta ó thaobh beart réitigh a dhéanamh chun an pobal a chosaint ó mhargaíocht gan iarraidh, agus is féidir caillteanas mór spriocanna margaíochta don rialaitheoir sonraí bainteach teacht mar thoradh air.

Cás-staidéar 18: Seirbheáiltear toghairm shibhialta ar an duine mícheart

I mí Feabhra 2008 fuair mé gearán ó ábhar sonraí a fuair toghairm shibhialta de chuid na Cúirte Dúiche ó ghnólacht Aturnaetha ag feidhmiú thar ceann chuideachta bainistiú maoine.  Ainmníodh fear agus bean sa toghairm shibhialta mar na cosantóirí sa chás. Bhí an t-ainm agus sloinne céanna ag an ábhar sonraí leis an bhfear a ainmníodh sa toghairm. Chuir an t-ábhar sonraí glaoch ar na haturnaetha i gceist le cur in iúl dóibh nárbh eol dó aon ní faoin saincheist dár tagraíodh sa toghairm féin, nach raibh aithne aige ar an mbean a ainmníodh sa toghairm agus nach raibh sí ina cónaí ag a sheoladhsan.  Insíodh dó gurb é a ngníomhaire fiosrúcháin a thug a sheoladh dóibh nuair a d'fhiafraigh sé de na haturnaetha cá bhfuair siad é.

Chuir m'Oifig tús lena himscrúdú trí theagmháil a dhéanamh leis na haturnaetha i gceist le fáil amach ar seirbheáladh toghairm ar an ngearánaí trí dhearmad mar a líomhnaíodh, ar thoghairm í a bhain le fear éigin eile den ainm céanna.  D'fhreagair na haturnaetha ina dhiaidh sin agus dheimhnigh siad gur ghlac siad nárbh ionann an té a fuair an toghairm sa chás seo agus an té a raibh conradh ag a gcliaint leis.  Thug siad le fios do m'Oifig gur bhraith siad ar fhaisnéis a sholáthair a ngníomhaire fiosrúcháin.  D'iarr siad ar m'Oifig a leithscéal a ghabháil leis an té lenar bhain na sonraí as aon mhíchaoithiúlacht  cuireadh air.

Thug m'Oifig le fios don ábhar sonraí an freagra a fuarthas ó na haturnaetha agus d'fhéachamar lena thuairim a fháil i leith an chaoi ina bhféadfaí a ghearánsan i gcoinne na n-aturnaetha a réiteach ar bhealach sásúil dó.  Chuir sé in iúl go bhféadfaí é sin a bhaint amach dá n-aontódh an rialaitheoir sonraí costais dlí agus leighis a thabhaigh sé mar thoradh díreach ar sheirbheáil mhícheart na toghairme sibhialta air.  Thug an t-ábhar sonraí le fios do m'Oifig go mb'éigean dó ar fháil na toghairme sibhialta aturnae a fhostú chun plé leis an saincheist óir gur cuireadh toghairm air teacht os comhair na Cúirte Dúiche ar dháta ceaptha.  Luaigh sé freisin gur chuir fáil na toghairme anacair nach beag air, agus gur fhreastail sé ar a dhochtúir leighis mar thoradh díreach.  B'ábhar imní don ábhar sonraí freisin go bhfuil an toghairm a seirbheáladh air sa taifead poiblí de na cúirteanna anois agus go mbeadh sé de dhualgas ar na haturnaetha an méid sin a chur ina cheart trí iarraidh ar an tSeirbhís Chúirteanna lena dhea-chlú a chosaint.

Thug na haturnaetha a dtoilteanacht le fios láithreach chun teacht ar réiteach i leith an gcás sin mar a d'iarr an ábhar sonraí, agus dheimhnigh siad nach raibh aon taifead poiblí ann de na nósanna imeachta ina leith.  Ba í tuairim na n-aturnaetha gur tháinig an tsaincheist aníos mar thoradh díreach ar bhearta a ghníomhaire fiosrúcháin.  Aontaíodh chun na críche sin go ndéanfadh an gníomhaire fiosrúcháin íocaíocht dhíreach chuig aturnae an ábhair shonraí mar shocraíocht don chás, agus dheimhnigh gur tharla an méid seo.  Ar an drochuair ní dhearna an gníomhaire fiosrúcháin teagmháil leis an ábhar sonraí ná lena aturnae ina leith sin.  Go gairid ina dhiaidh sin sheol na haturnaetha seic ar a son féin, chuig m'Oifig, arbh iníoctha é don ábhar sonraí leis na costais iomlána a thabhaigh sé sa chás seo a chlúdach.  Shonraigh siad gurbh é an gníomhaire fiosrúcháin a thug míthreoir dóibh sa mhéid gur chuir sé in iúl go raibh an cás socraithe le haturnae an ábhair shonraí.  Thug siad le fios mar thoradh air sin go bhfuair siad réidh le seirbhísí an ghníomhaire fiosrúcháin as sin amach.  Chuir an t-ábhar sonraí a shástacht in iúl i ndáil leis an toradh, agus ghabh sé buíochas le m'Oifig as ucht cúnamh chun an cás seo a thabhairt chun conclúide, ar chás é ba chúis le hanacair mhór.

Aibhsítear leis an gcás seo an anacair agus an mhíchaoithiúlacht a fhéadann teacht ar dhuine neamhchiontach éigin mar thoradh ar phróiseáil sonraí pearsanta míchruinn.  Is beart nach beag é toghairm a sheirbheáil, agus féadann sé a bheith ina imní mór do dhuine toghairm a fháil, fiú nuair nach é an duine sin an té dlisteanach faoin toghairm.  Ba cheart go dtógfadh gach aon duine a raibh baint acu leis an bpróiseas ní ba mhó cúraim agus an toghairm á seirbheáil.

Cás-staidéar 19: Nochtar sonraí pearsanta i litir

Fuair m'Oifig gearán i mí Feabhra 2008 ó ábhar sonraí ag léiriú gur nocht Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) litir ina raibh eolas pearsanta faoi, le tríú páirtí gan a chomhthoil.  Bhí baint ag an t-ábhar sonraí in aighneas tionóntachta lena thiarna talún ónar cuireadh an cás faoi bhráid an Bhoird um Thionóntachtaí Cónaithe Príobháideacha (BTCP) arb é an bord é a phléann lena leithéid d'imthosca. Ní fhéadfadh Oifigeach Leasa Pobail (OLP) de chuid an ábhair shonraí freastal ar éisteach dá éis sin ag an BTCP, agus ina ionad sin scríobh sé chuig an aturnae ag feidhmiú ar son tiarna talún an ábhair shonraí, inar imlíníodh an staid maidir le teidlíochtaí forlíonta cíosa anábhair shonraí.  D'áirigh an OLP ráiteas sa litir maidir le litreacha mailíseacha, dar leis, idir an té lenar bhain na sonraí agus foirean na hOifige Leasa Pobail. Níor bhain an t-eolas sin le saincheist na tionóntachta agus níor léir an foras dá áireamh sa litir do m'Oifig.
Chuaigh m'Oifig i dteagmháil le FSS faoin gcás seo agus léiríomar a cuid oibleagáidí faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí, 1988 & 2003. D'fhreagair an FSS an áitiú gur bhain comhréireacht leis an nochtadh.  Níor aontaigh m'Oifig leis an dearcadh sin i bhfianaise an chineáil aighnis a bhí os comhair BTCP agus easpa aon nasc soiléir idir an t-aighneas agus cineál an chaidrimh chustaiméara idir an ábhar sonraí agus an Oifig Leasa Pobail.  Tharla próiseáil an eolais phearsanta sin gan comhthoil an ábhair shonraí.  Ba shoiléir nár ghá í sin chun críocha na leasanna dlisteanacha a ndeachaigh FSS ina mbun, agus nár shásaigh sí aon cheann de na ceangaltais eile faoi alt 2A de na hAchtanna.  Is amhlaidh dá réir a thugamar le fios do FSS gur mheasamar go raibh nochtadh an eolais phearsanta sin ina shárú de na hAchtanna úd.

Mhol m'Oifig go mba chóir don OLP leagan leasaithe den litir a eisiúint d'fhonn iarracht a dhéanamh teacht ar réiteach cairdiúil don ghearán seo, gan an ráiteas a bheith inti a thagraíonn do chineál na cumarsáide idir FSS agus an t-ábhar sonraí.  Mholamar go mba cheart go n-eiseofaí an litir leasaithe seo don aturnae bainteach, le hiarratas inti go mba chóir dó an bhunlitir a athchur leis an leagan leasaithe.  Ina theannta sin, d'iarramar ar FSS scríobh chuig an BTCP chun iarraidh air an bhunlitir a athchur leis an leagan leasaithe. D'aontaigh an rialaitheoir sonraí leis an gcineál birt sin agus thángthas ar chonclúid shásúil ina leith.  Ní foláir do gach rialaitheoir sonraí, an FSS ach go háirithe (i bhfianaise íogaireacht a cuid cúraimí), a bheith fíor-chúramach chun a chinntiú nach nochtar ach na sonraí pearsanta ábhartha nuair is gá chun custaiméirí/othair a phlé le páirtithe seachtracha.

Cás-staidéar 20: Dell agus facsanna dianseasmhacha margaíochta gan iarraidh

D'eascair gearán chuig m'Oifigse as gníomhaíochtaí margaíochta díreacha i gcaitheamh na bliana.  Bhain an gearán le hateachtaireachtaí facs arna seoladh ag Dell chuig líne síntiúsóra.  Sholáthair an gearánaí cóip chuig m'Oifig de shampla facsanna a fuair sé.  Ba léir go raibh dhá shaincheist ann ar ábhair imní iad, ó imscrúdú bunaigh den ghearán.  Sa chéad dul síos ab amhlaidh a cláraíodh uimhir facs an ghearánaí ar an gclár rogha an diúltaithe de chuid an NDD.  Ar an dara dul síos, theip ar iarrachtaí iomadúla an ghearánaí diúltú do theachtaireachtaí facs a fháil ó Dell trí leas a bhaint as an uimhir facs a sholáthair an chuideachta toisc gur dealraíodh an uimhir a soláthraíodh a bheith as seirbhís.  Mar thoradh air sin ab amhlaidh a fuair sé teachtaireachtaí facs margaíochta gan iarraidh gan staonadh.

Rinne m'Oifig teagmháil le Dell agus lorgaíomar míniú uathu.  D'aithin Dell gur seoladh ocht dteachtaireacht facs chuig an duine.  Maidir le héagumas an ghearánaí diúltú dá bhfáil, d'aithin Dell gur iontráladh digit mhícheart san uimhir 'facs ar ais' a chlóbhuailtear ar na teachtaireachtaí facs a seoladh chuig an ngearánaí mar thoradh ar earráid inmheánach.  Maidir le háireamh uimhir facs an ghearánaí ar chlár an diúltaithe de chuid an NDD, dúirt Dell gur sholáthraí tríú páirtí a thug uimhir an ghearánaí dóibh.  Seoladh an liosta sin ansin chuig a mhargóir facs dá sheiceáil i gcoinne an NDD.  Shonraigh Dell gur thug an margóir facs comhairle nár liostaíodh uimhir an ghearánaí ar chlár de chuid an NDD ag an am nuair a eisíodh na teachtaireachtaí facs.  Deimhníodh i bhfiosrúchán m'Oifige gur liostaíodh uimhir an ghearánaí ar chlár an NDD ón mbliain 2007 i leith.

Tar éis idirghabháil m'Oifige, d'aontaigh Dell roinnt beart ceartaitheach a ghlacadh chun aghaidh a thabhairt ar na heasnaimh ina chuid oibríochtaí margaíochta facs, lenar áiríodh scriosadh uimhir an ghearánaí dá bhunachar sonraí margaíochta.  Thug Dell le fios freisin gur mhian leis iarracht a dhéanamh an gearán a réiteach trí shocrú caoithiúil éigin.  Ba sa chomhthéacs sin mar bheart dea-thola a thagair Dell gléasra ríomhaire glúine de luach €2,500 chuig cumann carthanachta arna roghnú ag an ngearánaí.  Thug siad litir leithscéil chuig an ngearánaí freisin, agus gheall siad nach bhfaigheadh sé aon mhargaíocht breisie ó Dell murar iarr sé faisnéis dá leithéid a fháil.  Bhí an gearánaí sona sásta leis an socrú sin mar réiteach dá ghearán.

Léirítear sa ghearán seo nach foláir d'aon rialaitheoir sonraí atá i mbun margaíochta dírí tríd an bpost, facs, rphost nó teachtaireacht téacs nósanna imeachta iomchuí a bheith acu lena chinntiú go sásaíonn siad ceangaltais an dlí ina leith sin.  Caithfear saoráid bhailí chun diúltú a sholáthar go sonrach, agus ní foláir don tsaoráid sin bheith ag feidhmiú.

Cás-staidéar 21: Diúltaítear go mícheart do rochtain ar thuairisc i leith tionóisce

Fuair mé gearán ón ábharsonraí a bhí pairteach i dtionóisc ag an obair.  Rinne an t-ábhar sonraí iarratas rochtana, faoi alt 4 de na hAchtanna um Chosaint Sonraí, dá bhfostóir i gcomhair cóip de gach faisnéise ina seilbh fúthu, lenar áiríodh foirm tuairisce tionóisce.  Níor fhreagair an fostóir don iarratas laistigh de chreatlach ama daichead lá a sonraíodh in alt 4 de chuid na hAchtanna.
Rinne m'Oifig teagmháil leis an rialaitheoir sonraí le comhlíonadh le téarmaí an iarratais rochtana a fhorghníomhú.  Shonraigh an rialaitheoir sonraí gur thug siad an t-iarratas ar aghaidh dá gcuideachta árachais a bhí ag plé le nósanna imeachta a d'eascair ón tionóisc.  Thug m'Oifig le fios gur faoin rialaitheoir sonraí a bhí an oibleagáid chun cloí le hiarratas rochtana, agus ní faoin gcuideachta árachais  Thug m'Oifig le fios don rialaitheoir sonraí go rabhamar ag fiosrú a theip chun freagairt d'iarratas rochtana.

Sholáthair an rialaitheoir sonraí cáipéisí áirithe ansin ina bhfuarthas sonraí pearsanta don ábhar sonraí.  Mar sin féin, theip orthu cóip a sholáthar den fhoirm tuairisce tionóisce.

Chuaigh m'Oifig i dteagmháil leis an rialaitheoir sonraí ag iarraidh go dtabharfaí na cáipéisí i gceist don ábhar sonraí.  D'fhreagair an rialtóir sonraí trí shrianadh ar an gceart rochtana faoi alt 5(1)(g) de na hAchtanna a éileamh, bunaithe ar mhaíomh go raibh na cáipéisí díolmhaithe ó nochtadh de bharr pribhléide dlíthiúil.  Cuireann an fhoráil sin srianadh leis an gceart rochtana maidir le sonraí pearsanta a bhféadfaí éileamh pribhléide a áitiú ina leith i gcaitheamh imeachtaí cúirte i ndáil le cumarsáid idir cliant agus a gcomhairleoirí dlí gairmiúla nó idir na comhairleoirí úd.

Dhiúltaigh m'Oifig don éileamh sin toisc gur ullmhaíodh an tuairisc tionóisce sa chás seo de bhun ceangaltais dlíthiúil i gcomhair chruthú tuairisce tionóise má éiríonn neamhláithreachas trí lá ón obair as gortú láithreach oibre.  Leagtar amach an méid sin i Rialachán 59 d'Ionstraim Reachtúil Uimh. 44 de 1993. Dhiúltaigh m'Oifig freisin d'éilimh ag an rialaitheoir sonraí go bhféadfaí í a choinneáil siar ar bhunús na pribhléide dlíthiúil óir gur cruthaíodh an tuairisc tionóisce le cúnamh a gcomhairleora dlí.  Mar thoradh air sin ab amhlaidh a sholáthair an rialaitheoir sonraí cóip den fhoirm tuairisce tionóisce don ábhar sonraí.

Cé go bhforáiltear sna hAchtanna um Chosaint Sonraí do shrianta teoranta caola do cheart rochtana ag ábhar sonraí ar a gcuid sonraí pearsanta, aibhsítear leis an gcás seo go scrúdóidh m'Oifig go dian na gearnáin den chineál sin le fáil amach an féidir brath go dlisteanach ar an srian a mhaíonn an rialaitheoir sonraí.






» Nasc Buan